Monday, August 13, 2018

තෙවසරකට පසු; ආණ්ඩුවේ ප්‍රගති වාර්තාව..


රාජ්‍ය පාලනය සදහා කළින් කළට ආණ්ඩු පත් වෙති. ඒවා සමහරකට උප්පත්තියෙන්ම නම් ඇත. තවත් සමහරකට ආණ්ඩුව කරගෙන යද්දී මිනිසුන් විසින් නම් දෙති. ඒ අනුව, දැන් රට කරන්නේ යහපාලන ආණ්ඩුවයි. එක් පැත්තකින් යහපාලන ආණ්ඩුව යනු මේ ආණ්ඩුවේ නමය. තවත් පැත්තකින් ම් ආණ්ඩුව යහපාලන මූලධර්මයන් හා ප්‍රමිතීන් රට තුළ පැළ කිරීමට යම් සාධනීය උත්සාහයක් දැරූ ආණ්ඩුවක් ලෙස සැලකේ. ආණ්ඩුවේ රාජ්‍ය පාලනය ගැන ගුණ වගේම අගුණත් ජනතාවගේ පැත්තෙන් තිබේ. එසේම, පක්ෂ පාට ජාති ආගම් බේදයකින් තොරව මධ්‍යස්ථය බලන කෙනෙකුට ද ආණ්ඩුව ගැන කියන්නට හොද වගේම නරකත් ඇත.

2015 අගෝස්තු 17 වැනිදා පැවති ඡන්දයෙන් අලුත් ආණ්ඩුවක් පත් වන්නේ අලුත් ජනාධිපතිවරයකු පත් වී අට මාසයකට පසුවය. ජනවාරි මාසයේ තිබූ දේශපාලන රැල්ල ඒ වන විටත් වෙනස් වී තිබිණි. ජනවාරි මාසය වන විට එකම දිශාවකට හමා යමින් තිබූ සුළං ප්‍රවාහය විවිධ පැති වලට හැරවීම ඒ වන විටත් ආරම්භ වී තිබිණි. ජනාධිපතිවරණයේ දී එක් පුද්ගලයෙක් හා වැඩපිළිවෙලක් කෙරෙහි තිබූ විශ්වාසය හා ඒ වැඩ පිළිවෙල පිළිගැනීමේ තත්ත්වය, අගෝස්තු වන විට තිබුණේ දියාරු වූ තත්ත්වයකය. එහෙයින්, ඉන් වසර තුනක් ගෙවී ගොස් ඇති මේ මොහොතේ එකම වේගයෙන් එකම දිශාවකට සුළං හමන්නා වාගේ ජනතා කැමැත්තක් ආණ්ඩුව කෙරෙහි පවතී යැයි විශ්වාස කිරීම නොකළ යුතුය. එසේම, ස්වභාවයෙන්ම ආණ්ඩුවක කාලය දවසින් දවස ගෙවෙද්දී ආණ්ඩු කෙරෙහි වූ ජනතා උනන්දුව ටිකෙන් ටික දියාරු වී යාම, අර්බුදයක් නොව සාමාන්‍ය තත්ත්වයකි. කෙසේ නමුත්, සිය නිල කාලයෙන් හරි අඩටත් වඩා වැඩි කාලයක් ගෙවා අවසන් කර පරණ වෙමින් තිබෙන අලුත් ආණ්ඩුවේ ප්‍රගති වාර්තාව ගැන උඩින් පල්ලෙන් හෝ කියවීමට මෙය අවස්ථාවක් කර ගත යුතුය.

අලුත් ආණ්ඩුවේ ප්‍රගතිශීලීම තීන්දුවක් ලෙස සැලකිය හැක්කේ තොරතුරු දැන ගැනීමේ පනත හා විගණන පනත සම්මත කිරීමයි. පොදු ජනතාවගේ මිල මුදල් ගැන, රටේ ජනතාවට ඉටු විය යුතු සේවාවන් ගැන, ජනතා අභිලාෂයන් අරමුණු සහ අපෙක්ෂාවන් දිනා ගැනීම ගැන, ආණ්ඩුවේ විනිවිදභාවය හා අවංකකම ගැන ජනතාවට දැන ගැනීමට හැකි ප්‍රධාන ප්‍රවේශ දොරටු දෙකක් ලෙස මෙම පනත් දෙක සැලකිය හැකිය. මෙහි විශේෂත්වයක් වන්නේ, මෙම පනත් දෙකටම කාලයක සිට කේන්දර හදා තිබුණත් වින්නඹුකම කිරීමට කිසිවෙක් එඩිතර නොවීමයි. පාර්ලිමේන්තුව සූදානම් වූ විට ජනාධිපති හරස් කැපුවේය. ජනාධිපතිවරයා සූදානම් වූ විට පාර්ලිමේන්තුව හරස් කැපුවේය. නමුත්, ජනාධිපතිවරයාගේ පැත්තෙන් ආ සහායේ ප්‍රබලතාවත්, ජනතාවගෙන් හා බලපෑමේ ප්‍රබලතාවත් සැලකූ විට අලුත් ආණ්ඩුව යටතේ එය නොකර සිටීමට බැරි තත්ත්වයක් උදා විය. යහපාලන ආණ්ඩුව වචනාර්ථයෙන්ම යහපාලනය වෙනුවෙන් වෙහෙසවෙන බවට තහවුරු කිරීමට මේ පනත් දෙකම සෑහෙන තරම් නිදර්ශනයකි.

ඊට අමතරව අලුත් අධිකරණ පිහිටුවීම මෙන්ම මුල්‍ය අපරාධ හා දූෂණ පිළිබද විමර්ශනයට අදාලව අලුත් ආයතන බලගැන්වීම ආදිය ගැන ජනතාව තුළ තිබුණේ ඉතා ඉහළ විශ්වාසයකි. සියලු සොරුන් එක් රාත්‍රියකින් ගිලටීනයට දක්කාගෙන යන තෙක් ජනතාව බලා සිටියහ. ජනතාව ආණ්ඩුවට බලය දුන්නේ ඒ වෙනුවෙනි. අන්තිමට වූයේ, මේ සියලු ආයතන වල දොරකඩයන් වෙයිස්කට් වේදිකා බලට පත් වීමය. මහදවල් මහ සොරකම් කළ කම්භ හොරුන් පැය හත අට ඒ ගැන සාක්ෂි දී එළියට පැමිණ හිරි ඇරගන්නටත් එක්කම ආණ්ඩුවට දොඹෙන් නෙළීමට ඒ කැදවීම් අවස්ථාවක් කර ගත්තෝය. හොරු අල්ලන්නට ගිය ආණ්ඩුවට සිදු වූයේ, සැකකාර හොරුන්ගේ වෙයිස්කට් කවුන්ටර් කරන්නට තැන තැන මාධ්‍ය සාකච්ඡා පවත්වමින් හැල්මේ දුවන්නටය.

යහපාලන ආණ්ඩුවක් හෝ වේවා, ලිච්ඡවී සම්ප්‍රදායක් හෝ වේවා ආණ්ඩුවේ සාමූහිකත්වය හෝ වේවා, ආණ්ඩුව හා ජනතාව අතර තිබිය යුත්තේ එක් පාළමකි. සිටිය යුත්තේ එක ලොක්කෙකි. තිබිය යුත්තේ එක් තීන්දුවකි. ගෙවුණු තුන් වසර තුළ මේ ගැන නම් කතා කර ඵලක් නැති තරමේ සිද්ධීන් ගණනාවක්ම දකින්නට ලැබුණේය. සමහර ඒවා ප්‍රහසන වූ අතර තවත් සමහර ඒවා ඛේදවාචකයන්ය. ආණ්ඩුව හෝ වේවා රජය හෝ වේවා තීන්දු ගත යුත්තේ නායකයාගේ අවසානුමැතියෙනි. නමුත්, මේ ආණ්ඩුව යටතේ රාජ්‍ය නායකයා හෝ ආණ්ඩුවේ නායකයා මෛත්‍රීපාල සිරිසේන නොව තමන් යැයි සිතා වැඩ කළ ඇමතිවරුන් හා එවැනි අවස්ථාවන් කිහිපයක් නිසා ආණ්ඩුව අන්තයටම බාල්දු වූ අවස්ථාවන් තිබේ. පොදු මේසයේ දී එක්කෝ කටපියාගන සිට හෝ එක්කෝ පොදු අදහසට එකග වී එළියට ගොස් තම තමන්ගේ අභිමතනයන් ක්‍රියාත්මක කළ නිසා ජනාධිපතිවරයාට එවැනි තීන්දු යහපාලනයේ නාමයෙන්ම ජනතාවගේ නාමයෙන්ද ආපසු හැරවීමට සිදු විය.

මෙලෙස, ආණ්ඩුවේ ඒකමිතියක් නොමැති කම නිසා අත් වූ අවාසි හා ලැජ්ජාවන් ආණ්ඩුවේ ගාම්භීරත්වයට හා අභිමානයට එක් කළ කළු පැල්ලම් මකා දැමිය නොහැකි තරම්ය. මේ ව්‍යාකූල තත්ත්වයෙන් වාසියක් අත් වූයේ ජනාධිපතිවරයාටවත් අහවල් අහවල් පක්ෂවලටවත් නොවේ. අවුරුදු තුනකට පෙර ජනතාව විසින් අතුගා දැමූ දේශපාලන කදවුර මෙහි උපරිම වාසිය ගත්තේය. පොදු එකගතාවයෙන් මිදී වෙනම යන්නට වෙර දැරූ හිතුවක්කාර ඇමතීන්ගේ හා නිලධාරීන්ගේ මෙවැනි තීරණ, ආණ්ඩුවේ පොදු සතුරා ශක්තිමත් කළේය.

යහපාලනය හෝ වේවා නීතියේ ආධිපත්‍යය හෝ වේවා අපේ රටේ ජනතාවගේ පොත පතට අලුත් විෂයන් නොවූවත් මහපොළවේ යථාර්ථ ලෝකයට ඒවා සම්පූර්ණයෙන්ම අලුත් අත්දැකීමකි. සියලු දෙනාගේ අදහස් විමසා, අවසානයේ දී තමන්ට වුවමනා දේ කිරීම ප්‍රජාතාන්ත්‍රවාදය යැයි සිතා සිටි රටක ජනතාව හමුවේ හරයාත්මක ප්‍රජාතාන්ත්‍රවාදය රෝපණය කිරීම සහරා කතරේ වී වැපිරීමට වඩා වෙහෙසකරය. ආණ්ඩු හෝ නායකයෝ සංවාද කළ පසුබිමක් මෑත ඉතිහාසයේම දක්නට නොලැබිණී. ආණ්ඩු හෝ පාලකයෝ කළේ නියෝග දීම හා ආඥා නිකුත් කිරීමය. ඒවාට එකග වූවෝ දිගින් දිගටම වා තලයට හුස්ම පිටකළ අතර ඒවාට එකග නොවූවෝ වාත තලයට අවසන් හුස්ම පිට කළෝය. එවැනි පසුබිමක, මාධ්‍ය නිදහස ලැබීම, කතා කිරීමේ නිදහස ලැබීම, ප්‍රකාශනයේ නිදහස ලැබීම ජනතාවට පමණක් නොව ඒ ඒ ක්ෂේත්‍රයන්ගේ අයවළුන්ටද දරා ගත නොහැකි විය. එකළ ජනාධිපතිවරයාගේ නම කියන තැන් වල බීප් බීප් ශබ්දය යොදා ඒවා වසන් කළ මාධ්‍ය, දැන් ජනාධිපතිගේ හත්මුතු පරම්පරාවටම බණින කුණුබැණුම් ප්‍රචාරය කරන්නේ ඒ නිසාය. එක පැත්තකින් මෙය යහපාලනය ඉක්මවා ගිය ආණ්ඩුවේ නෝන්ජල්කමක් ලෙස ඔවුහු සිතා සිටිනවා විය හැක. බස්කාරයාගේ සිට දොස්තර දක්වා හැම කෙනෙක්ම ආණ්ඩුව කොලොප්පමට ගන්නා වාගේ හිතූ හිතූ ආකාරයෙන් වර්ජන උද්ඝෝෂණ කරන්නේ රටටවත් ජනතාවටවත් ඇති ආදරයකට නොවන බැව් අප වටහා ගත යුතුය.

අපි දන්නා ඉතිහාසයේ ආණ්ඩුපාලනය යනු, ඇමතිකෙනෙක් කොළඹ සිට නුවරට යන විට හැම හන්දියක් ගාණේම පොලීසියෙන් සීරුවෙන් සිටිය යුතු අමුතු එකකි. මේ ආණ්ඩුවේ ආණ්ඩු පාලනය යනු වෙන එකකි. දියුණු හා සිංසිදුණු මනසින් කියවද්දී එය ඉතා අනර්ඝ එකක් වුව ද මේ කොදෙව්වට සාපේක්ෂව එක කිසිසේත්ම නොගැලපෙන එකකි.

සරම පැත්තකින් උස්සා පරම්පරානුස්සතිය වැඩ වූ පාලනයක් නිමා කරමින් එක් රාත්‍රියකින් පසු උදා වූ මේ ශිලාචාර රාජ්‍ය පාලනය, ජනතාවට ද නිලධාරීන්ට ද පොලීසිය ඇතුළු පාලනයේ ඍජු පාර්ශවකරුවන්ටද දරා ගැනීමට නොහැකි වී ඇත. දැන් මේ අය වැඩ කිරීමට වඩා වැඩ නොකර සිටීමට පළිහක් ලෙස යහපාලනය පාවිච්චි කරන බවක් ග්‍රාමසේවකගේ සිට ඉහළට යන හැම ස්ථරයකම දැක්ක හැකිය. තමන්ගේ කම්මැලිකම හෝ තක්කඩිකම, අපෝ අපිට බෑ එෆ්සීඅයිඩී යන්න, මේවා කරලා අපිටනං බෑ හිරේ යන්න ආදී වශයෙන් කියමින් වසා ගන්නට ඔවුහු කටයුතු කරති. එහෙයින්, තුන් අවුරුද්දකට පසුව උගත් පාඩම් වලින් එකක් පමණක් කියමි. ආණ්ඩුවේ හා ජනාධිපතිවරයාගේ පමණ ඉක්මවූ ශිලාචාරකම හා යහපාලනය ජනතාවට අත්කර දුන්නේ වාසි වලට වඩා අවාසියකි. එය ආණ්ඩුවට හා ජනතාවට ද අවාසිය. රිද්මය මෙසේ නම්, එය ඊළග ඡන්ද වලදී ජනතාව විසින් ම පෙන්වනු ඇත.

එහෙයින්, ඉදිරි වසර කිහිපය පුරා සිදුවන සෙමින් නමුත් තිරසාර යහපාලන රාජ්‍යයක් ගොඩනැගීමේ යාන්ත්‍රණය සාර්ථක කර ගැනීමේ අවශ්‍යතාව වෙනුවෙන් ඉදිරි වසර දෙක තුළ ආණ්ඩු කිරීමේ ශෛලියේ වෙනසක් සිදුවිය යුතු යැයි පුරවැසියෙක් ලෙස අකමැත්තෙන් වුවත් යෝජනා කිරීමට සිදුව තිබේ. නොඑසේනම්, ආණ්ඩුව පමණක් නොව රට හා රටේ ජනතාව ද අවසන් විභාගයේ දී අසමත් වීම වලක්වනු නොහැකි වනු ඇත.

Bharatha Prabhashana Thennakoon
Resa Newspaper - රැස පුවත්පත

Tuesday, August 7, 2018

වයඹ පොළවත් තෙත් කෙරෙන මෛත්‍රීගේ ‘වතුර’ සංග්‍රාමය..

මින් දශක කිහිපයකට පෙර මහවැලි ව්‍යාපාරය පිළිබඳ අදහස ඉදිරිපත් වන්නේම මූලික පරමාර්ථ කිහිපයක් මුල් කරගෙනය. ඉන් පළමුවැන්න වූයේ වියළි බිම් තෙත් කරමින් සරුසාර ගොවිබ්ම් බවට පත් කිරීමේ අරමුණයි. ඒ හා සමානම වටිනාකමක් හිමි වූයේ රටේ විශාල ජනතාවක් මුහුණු දී තිබූ උග්‍ර අර්බුදයක් වූ පානීය ජලය පිළිබඳ අර්බුදය විසඳීමයි. එසේම, ඒ වන විට ඉතාම අඩු ප්‍රතිශතයක් වූ විදුලි පාරිභෝගිකයින් ගණන සියයට සියය දක්වා ඉහළ නැංවීමේ දී මහවැලි ව්‍යාපාරයට දැක්විය හැකියැයි විශ්වාස කළ දායකත්වය ඉතා ඉහළය. තවත් පසෙකින් මහවැලිය නමැති වතුර ව්‍යාපෘතිය හරහා ජලය නොවන තවත් අතිරේක වාසි ගණනාවක් රටට දායාද කිරීම ද අපේක්ෂාවක් විය. අඩු ආදායම් ලාභීන්ගේ ආර්ථික තත්ත්වය නගා සිටුවීමේ වැඩසටහන්, මහවැලි ව්‍යාපෘතිය හා සබැඳි සංස්කෘතියක් ගොඩනැංවීම, මහවැලිය හා සමගාමීව මහවැලි කලාපවල දරුවන්ගේ අධ්‍යාපන හා රැකියා අවස්ථාවන් පුළුල් කිරීම ආදිය ඉන් සමහරකි.

කෙසේ නමුත්, අමාත්‍ය සී.පී. ද සිල්වාගෙන් පටන්ගෙන දශක ගණනක් තිස්සේ විටෙක ප්‍රස්ථාරයේ සීඝ්‍ර ඉහළ යාමක් ලෙස ද තවත් විටෙක පෙණෙන නොපෙණෙන නැග්මක් ලෙස ද ඉදිවුණු මහවැලි සංවර්ධන වැඩසටහන, විෂය භාර අමාත්‍යවරයා හා ජනාධිපතිවරයා ලෙස මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විසින් සර්ව සම්පූර්ණ කොට තවදුරටත් සිහිනයක් පමණක්ම නොවන යථාර්තයක් බවට පත් කරමින් ජනතාව වෙත දායාද කරනු ලැබීය. ඒ මොරගහකන්ද කළුගග නිවුන් ව්‍යාපෘති දෙක අහවර කිරීමත් සමගයි.

කළුගග මොරගහකන්ද ව්‍යාපෘති යටතේ තවත් උපප්‍රධාන ව්‍යාපෘති කිහිපයක් ඵල දැරීමට නියමිතය. මහවැලි ජල සුරක්ෂිතතා ආයෝජන වැඩසටහන ඔස්සේ ඉදිවෙන උතුරට ජලය ගෙන යන උතුරු (මහ) ඇළ සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය, වයඹට ජලය ගෙන යන වයඹ ඇළ ව්‍යාපෘතිය හා මිණිපේ ඇළ ව්‍යාපෘතිය ඉන් ප්‍රධානය.

වයඹ පළාතේ ගොවි ජනතාවගේ ජල ප්‍රශ්නය පිළිබඳ කතා කෙරෙන්නේ එක්දහස් නවසිය හැටේ දශකයේ සිටයි. ඒ අනුව, වයඹ ඇළ ඔස්සේ සිදු කෙරෙන්නේ මහවැලි ජලය වයඹට ගෙන යාමේ මෙහෙයුමයි. වයඹ ඇළ ව්‍යාපෘතිය අවසන් වීමෙන් පසු කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කයේ උතුරු කොටස වෙත ලැබෙන ජලය ප්‍රමාණය ගණන් බලා ඇත්තේ වාර්ෂිකව අක්කර අඩි 105,000ක් බවයි. වයඹ ඇළ ව්‍යාපෘතිය සඳහා ගණන් බලා ඇති මුළු වියදම රුපියල් කෝටි 3,000ක් වන අතර 2024 වසර වන එහි වැඩ කටයුතු සම්පූර්ණයෙන්ම අවසන් වීමට නියමිතය. ඍජුවම පවුල් 13,000ක් පමණ මෙමගින් ප්‍රතිලාභ ලැබීමට නියමිත අතර මෙම ජල කක්ෂෙන් පෝෂණය වීමට නියමිත මුළු වගා බිම් ප්‍රමාණය හෙක්ටයාර් 12,500කි. එසේම, මෙමගින් වක්‍ර ප්‍රතිලාභ ලබන පවුල් ප්‍රමාණය 40,000ක් පමණ වේ.

ජනතාව වැඩිම ජල අර්බුදයකට ලක් වූයේ පානීය ජලය සපයා ගැනීමේදීටත් වඩා සිය ගොවිතැන් කටයුතු සිදු කිරීමේ දී ය. ගොවිබිම් සඳහා අවශ්‍ය ජලය සපයා ගැනීම එකිනෙකා අතර තිබූ සාමූහිකත්වය, සාමකාමීභාවය හා ඥාති හිතමිත්‍රකම් ද නැති වී යන කරුණක් බවට පත්ව තිබේ. මහපොළවේ ඇත්තේ වක්කඩක් ඇරීම වැහීම වෙනුවෙන් මිනී මරගන්නා තත්ත්වයකි. එසේම, නිසි පරිදි සිය ගොවි බිම් වෙනුවෙන් අවශ්‍ය ජලය නොලැබීම නිසා වගා බිම් පාළු වීමේ දුක දරා ගැනීමට නොහැකිව සිය දිවි නසාගත් පිරිස ද අපමණය. වතුර පිළිබඳ ප්‍රශ්නය, ගොවියන් සදාතනිකවම පීඩාකාරී මානසික තත්ත්වයට හා පිළිතුරක් නැති ප්‍රශ්නයකට පැටළවීමේ තත්ත්වයකට පත් කරයි. එපමණක් නොව, ඇතැම් ගොවියන්ගේ අදහස වන්නේ සමහර කාල වලදී ගොවිතැන් කිරීම යුද්ධ කිරීමටත් වඩා අපහසු හා වේදනාකාරී කටයුත්තක් බවයි.

නව ව්‍යාපෘතිය ඔස්සේ වයඹට සැපයෙන ජලය ඝන මීටර් දශ ලක්ෂ 130 න් සියයට 10 ක් පමණ පිරිසිදු පානීය ජලයයි. මූලය හඳුනා නොගත් නිදන්ගත වකුගඩු රෝගී තත්ත්වයේ බිල්ලක් බවට පත්ව ඇති වයඹ පළාතේ උතුරු කොටසේ ජනතාවට පිරිසිදු පානීය ජලය ලැබීම, පිපාසාව සංසිදුවීමට පමණක් නොව ජීවිතය පිළිබඳ නව බලාපොරොත්තුවක් ජනිත කරන කටයුත්තකි. වයඹට රැගෙන එන මෙම ජලය මාතලේ දිස්ත්‍රික්කයේ ගලේවෙල, වෑමැඩිල්ල හා දේවහූව වැනි ප්‍රදේශවල පානීය ජල අවශ්‍යතාව වෙනුවෙන් අවශ්‍ය පහසුකම් ද සපයා දෙයි.

කිලෝ මීටර් 92ක දිගින් යුතුව ඉදි කෙරෙන මෙම වයඹ ඇළ ගින් වයඹ හා මධ්‍යම දෙපළාතේ කුඩා වැව් 315 ක් හා ප්‍රධාන වැව් අටක් පෝෂණය වීමට නියමිතය. කුරුණැගල දිස්ත්‍රික්කයේ නිකවැරටිය, ගල්ගමුව හා හිරියාව මැතිවරණ කොට්ඨාශ වලට අයත් වැව් හතක් සහ මාතලේ දේවහූව වැව ඊට අයත්ය. එලෙස ප්‍රතිසංස්කරණය වන වැව් 315 ප්‍රාදේශීය ලේකම් බලප්‍රදේශ පහකට අයත් වේ. ඉන් 109ක්ම පොල්පිතිගම ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශයට අයත් වන අතර තවත් වැව් 104ක් අයත් වන්නේ මහව ප්‍රාදේශීය ලේකම් බල ප්‍රදේශයටයි. මේ යටතේ ඇහැටුවැව, ගලේවෙල ප්‍රාදේශීය ලේකම් බලප්‍රදේශ වල පිළිවෙලින් වැව් 90ක් හා 11ක් ද දඹුල්ලේ එක් වැවක් ද ප්‍රතිසංස්කරණය කෙරේ.

තවද, මී ඔය, හක්වටුනාඔය හා කලාඔය ද්‍රෝණිවල ඇති එල්ලංගා පද්ධති ගණනාවක් යළි පණ ගසා ගොවි බිම් සාරවත් කිරීම වෙනුවෙන් සිය දායකත්වය ලබා දීමට නියමිතය. ඒ අනුව, මානිග්ගමුව, හෑලඹගහමුල, ගල්ලිද, ඇහැටුවැව උල්පත වැව, පහළකැලේ අමුණපොල්පිතිගම, කාතරගම වැනි එල්ලංගා පද්ධති එසේ සංවර්ධනය වනු ඇත. මීට අමතරව මේ යටතේ වෑමැඩිල්ල නව සොරොව්ව, මහකිතුල ජලාශය, මහකිරුල ජලාශය, දඹේ ජලාශය වැනි විශාල ප්‍රමාණයේ වාරි පද්ධතීන් නිර්මාණය වන අතර රන්වැඩියා, නිලගම හා මහකිතුල ප්‍රදේශ වල දී මීටර් 500 ඉක්මවූ නව උමං තුනක්ද ඉදි වීමට නියමිතය.

මෙම ව්‍යාපෘතිය සිදු කිරීමේ දී මූලිකව මුහුණ පාන ගැටළුවක් වන්නේ සමාජ ආරක්ෂණ වැඩපිළිවල සහ පරිසර හා වනජීවී සංරක්ෂණ වැඩපිළිවෙලයි. මේ වන විටත් ඊට අවශ්‍ය කටයුතු සකසා අවසන් වී තිබේ. මෙවැනි ව්‍යාපෘති ක්‍රියාත්මක කිරීමේ දී නිරන්තරයෙන් දකින්නට ලැබෙන සතා සිව්පාවා ගහකොළ ඇළ දොළ නොසලකා හැරීමේ ඛේදවාචකය, මෙම ව්‍යාපෘතියේ දී කිසි ලෙසකින්වත් සිදු නොවන්නටත් සිදුවන හානි අවම කිරීමටත් විද්වතුන් හා විශේෂඥයින් බොහෝ සේ කැපවී වැඩ කරයි.

වයඹ වැසියන් වූ අප දීර්ඝ කාලයක් තිස්සේ අවශ්‍යතාවට සරිලන ජලය නොලැබීමේ අර්බුදයට මුහුණ පා සිටියෙමු. විශේෂයෙන්ම කුරුණැගල දිස්ත්‍රික්කයේ උතුරු කොටසට අයත් ප්‍රදේශවල ජනතාව මේ වේදනාව සිය ජීවිතයේ කොටසක් කරගෙන සිටියි. පානීය, වගා ආදී දෛනික මිනිස් අවශ්‍යතා වෙනුවෙන් හිමි ජලයේ හිගතාව වයඹ වැසියන් හමුවේ ඇති සැලකිය යුතු ප්‍රශ්නයකි. ගම්මාන මැදින් මංතීරු දෙකේ හතරේ මංමාවත් ඉදිවුවත්, එකඑක නම් වලින් ගොඩනැගිලි මාලිගා ආදිය ඉදිවූවත් ගම්මුන්ගේ ආර්ථිකයේත් දිවි පැවැත්මේත් මූලික අවශ්‍යතාවක් වන ජලය ලබා දීම කෙරෙහි යොමු වූයේ අඩු අවදානයකි. ඒ නිසාම දිස්ත්‍රික්කයේ එහා මෙහා හීසර වේගයෙන් පියඹා යන විට කළගෙඩි, බාල්දි, බේසම් අතින් කටින් එල්ලාගත් මිනිස්සු බීමට දිය පොදක් සොයා මයිල හතර පහ හැනිහැම්මේ පයින් යනු අප දැක ඇත්තෙමු. වයඹ වැසියන් ලෙස අප ඒවා අත්දැක ඇත.

නමුත්, සමහර පාලකයින්, ඇතැම් විදේශයන්ගේ පානීය ජල අවශ්‍යතා සපුරා ගැනීමේ ව්‍යාපෘති වෙනුවෙන් මෙරට මුදල් ප්‍රදානයන් ලෙස ලබා දෙද්දී වයඹ පමණක් නොව මුළු මහත් රටේම පානීය ජල අවශ්‍යතාව නොසැපිරුණු මිනිස්සු ඒ දෙස බලා හීල්ලූ බව අපට මතකය. එවැනි පසුබිමක, මහවැලි ජලයේ පහස වයඹ වාසීන් වූ අපටත් ලැබීම අමන්දානන්දයට හා ප්‍රබෝධයට කරුණක් වනවා සේම ඒ ගැන ජනාධිපතිවරයාට කෘතඥ විය යුතුය. දෙකන්නයේම සරු අස්වනු නෙළන සරුසාර මහපොළවක් දැකීම වයඹ වැසියන් වූ අපගේ සිත්තුළ කාලයක් තිස්සේ තිබුණු ඒකායන පැතුමයි


- Bharatha Thennakoon

Monday, July 30, 2018

එදාවේලෙන් ඔබ්බට ගිය, ජනප්‍රිය නොවන දේශපාලනය


පොළොන්නරුව කී සැණින් මනසේ ඇඳෙන්නේ ඓතිහාසික අගනගරයක් පිළිබඳ මතක ඡායාවන්ය. ගල් විහාරයෙන් පටන්ගෙන මැදිරිගිරිය වටදාගේ දක්වා වූ පොළොන්නරුවේ සිහිවටනත් පරාක්‍රම සමුද්‍රයේ සිට මින්නේරි වැව දක්වා වූ වාරි ශිෂ්ඨාචාරයත් මින්නේරි දෙවියන්ගේ සිට මහපැරකුම් මහරජුන් දක්වා වූ සංස්කෘතික සාධකත් පොළොන්නරුවේ වතගොත තුළ අපට ඇති වෙන් කළ නොහැකි මතකයන්ය. අපේ සිත් ඇදබැඳ ගන්නට සමත් අප දන්නා දේ ය.
ඉතිහාසය පුරාම ආණ්ඩු පොළොන්නරුව කී සැණින් කල්පනා කළේ ඓතිහාසික සිහිවටන සංවර්ධනයන් ගැන පමණක්ම වාගේය. එනමුත්, ඉන් එහා ගිය දියුණු මනුෂ්‍ය ජීවිතයක්, ජාතික ආර්ථිකය වෙනුවෙන් ඉහළ දායකත්වයක් ලබා දෙන නිෂ්පාදනයක්, අධ්‍යාපනය සෞඛ්‍යය යටිතල පහසුකම් හා සංස්කෘතික ජීවිත වැනි අංශයන්ගේ දියුණු කිරිම් ගැන ඔවුහු වැඩි අවධානයක් යොමු නොකළ තරම්ය. ඒවා ඔවුන්ට ඇස නොගැටුණ තරම්ය. එහෙයින්ම, පොළොන්නරුව පිළිබඳ මින් දශක තුන හතරකට එහා මතකයන් තුළ අපට ඇත්තේ කඨෝර කලාපයක් පිළිබඳ අත්දැකීමකි. වැව් අමුණු තිබුණත් නිසි කළ වතුර නොලැබෙන, ගොවිබිම් ද සවිශක්තිය ද වුවමනාව ද තිබුණත් නිසි ලෙස වගා කර ගැනීමට නොහැකි ගොවියන් මෙන්ම පහළ අගයක් ගන්නා සාක්ෂරතාව, සංවර්ධනය නොවූ ගම්මාන, ඉගෙනීම ගැන සිත් නොයවන දරුවන්, ගුණාත්මකභාවයෙන් හා ප්‍රමාණාත්මකභාවයෙන් පහළ සුවසේවා, අඩු වයස් ගැබ් ගැනීම්, බෝ වන හා බෝ නොවන රෝගවල සීඝ්‍ර පැතිරයාම අතින් ඉහළ අවධානම් සීමාවන් තුළ තිබෙන කලාපයන් බහුල ප්‍රදේශයක් ලෙස, ඒ මතකයන් අපව කම්පනයට පත් කර ඇත.
ඉනික්බිති පොළොන්නරුවේ පරිවර්තන යුගය ආරම්භ වූයේ කෙසේද. ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරයෙක් ලෙස පත් වීමෙන් පසු ගෙවුණු දශක දෙක හමාරක කාලය තුළ පොළොන්නරුවේ සිදු වූ සංවර්ධනය, එහි ජනතාවගේ දරිද්‍රතාව දිළිඳුබව හා විවිධ දර්ශකයන් තුළ පහළ ස්ථානයන්ගේ ස්ථානගත වී තිබූ තත්ත්වයෙන් පොළොන්නරුව මුදා ගැනීමට සමත් විය. නමුත්, ඇතැම් දේශපාලන කැපිලි කෙටිලි කුඩම්මාගේ සැලකිලි දැක්වීම් පමණක් නොව විවිධ කඹ ඇදීම් නිසා පොළොන්නරුවට හිමි වීමට තිබූ ඇතැම් දේ පොළොන්නරුවට අහිමි විය. මෛත්‍රිගේ ගමට විවිධ දේ දීම තුළින් දේශපාලන චරිතයක් ලෙස මෛත්‍රී ඉලිප්පීමේ අවධානමක් ඇති බැව් තේරුම් ගත ගත් ඇතැම්හු ස්වකීය අධිකාරී බලහත්කාරය ඒ ඒ පරාසයන් තුළ විහිදවූ බව අප දැක ඇත්තෙමු. අපි දන්නෙමු.
කෙසේ නමුත්, දීර්ඝ හා සාමූහික ක්‍රියාවලිකය ප්‍රතිඵලයක් ලෙස පොළොන්නරුවේ මන්ත්‍රී මෛත්‍රී ජනපතිධුරයට පත් වූයේය. ජනාධිපති මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා සහ තවත් බොහෝ මැති ඇමතිවරුන්ගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පොළොන්නරුවේ ඉදි වූ සංවර්ධන ව්‍යාපෘති ගණනාවක් මේ සතියේ ජනතා අයිතියට පත් කෙරෙන බැව් ඇසෙන්නට ලැබේ. ඒ, මින් දින කිහිපයකට පෙර දකුණු ආසියාවේ විශාලතම වෘක්කවේද (වකුගඩු) රෝහලේ වැඩ ආරම්භ කළ බවට වන ප්‍රවෘත්තියත් සමගමය.
මූලය හදුනානොගත් නිදන්ගත වකුගඩු රෝගයෙන් පීඩා විදින ජනතාව වෙත වෘක්කවේද රෝහල පිළිබඳ ප්‍රවෘත්තිය එක් කරන්නේ නිකම්ම නිකම් අපේක්ෂාවක් නොවේ. එය ජීවිතය පිළිබඳ අපේක්ෂාවකි. තිස් දහස ඉක්මවූ දැනට හඳුනාගත් මෙම කාණ්ඩයේ වකුගඩු රෝගීන් හමුවේ තිබූ ප්‍රධානතම ගැටළුවක් වූයේ ප්‍රතිකාර ලබා ගැනීමට තැනක් තිබේදැයි යන්නයි. නැගෙනහිර, උතුරුමැද පමණක් නොව උතුරු පළාතේ ද වකුගඩු රෝගීන් වෙනුවෙන් පහසුකම් සැලසිය හැකි මෙම රෝහල පොළොන්නරුවේ පමණක් නොව, ඒ කොටසේ සියලු ජනතාවට ලැබුණු මහාර්ඝ සම්පතකි. එම රෝහල ජනතා අයිතියට පත් කෙරෙන්නේ තාක්ෂණයෙන් හා පහසුකම්වලින් පමණක් නොව ගෘහ නිර්මාණශිල්පයේ පවා සුවිශේෂීතාවක් ඇති නිර්මාණයක් ලෙසයි. ජනාධිපතිවරයාගේ ඉල්ලීමක් අනුව චීන රජයෙන් ප්‍රදානයක් ලෙස ලද මෙම රෝහලේ ප්‍රතිලාභ තවත් වසර දෙකක් ඇවෑමෙන් ලංකාවාසී ජනතාවට භූක්ති විදිය හැකි වනු ඇත. මේ වෙනුවෙන් වෙන් කෙරෙන මුදල රුපියල් කෝටි එකසිය විස්සකි.
ජනාධිපතිවරයාගේ නායකත්වයෙන් ක්‍රියාත්මක පිබිදෙමු පොළොන්නරුව ව්‍යාපෘති යටතේ මෙම සතියේ ජනතා අයිතියට පත් කිරීමට නියමිත මුළු ව්‍යාපෘති ගණන එකසිය අසූවකි. ඒ වෙනුවෙන් සිදු කර ඇති සම්පූර්ණ වියදම රුපියල් කෝටි 6,000කට අධිකය.
පාසල් හා පිරිවෙන් සංවර්ධනය වෙනුවෙන් පිබිදෙමු පොළොන්නරුව ව්‍යාපෘතිය යටතේ ව්‍යාපෘති 84ක් පමණ ක්‍රියාත්මක කෙරේ. අධ්‍යාපන කටයුතු කරගෙන යාමට අවශ්‍ය පංතිකාමර ගොඩනැගිලි හෝ පිරිවෙන් ශාලා සනීපාරක්ෂක පහසුකම්, පුස්තකාල හා විද්‍යාගාර පමණක් නොව නිල නිවාස හා ගුරු නිවාස පවා මේ යටතේ ඉදි කෙරේ. දුෂ්කර පත්වීම් ලෙස සැලකෙන ප්‍රදේශවල ඇති ගුරු හිගයට විසදුම් දීමේ දී මෙවැනි පහසුකම් කෙරෙහි ද අවධානය යොමු කිරීම අගය කළ යුතුය. පිරිවෙන් ගොඩනැගිලි, ප්‍රාථමික අධ්‍යාපන සංවර්ධන මධ්‍යස්ථාන ආදිය ද මේ යටතේ ජනතා අයිතියට පත් වීමට නියමිතය. අධ්‍යාපනය තරම්ම වැදගත් අංශයක් වන සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රයේ උන්නතිය වෙනුවෙන් මේ වසරේ පමණක් පිබිදෙමු පොළොන්නරුව යටතේ ව්‍යාපෘති 23ක් සිදු කෙරෙන අතර වකුගඩු රෝගී සායන මධ්‍යස්ථාන, මාතෘ හා ළමා සායන ගොඩනැගිලි, නවීන පහසුකම් සහිත රසායනාගාර ආදිය මේ යටතේ ඉදි කෙරේ. ගුරු හිගයට මෙන්ම ඉහළ සෞඛ්‍ය සේවාවක් සැපයීමේ දී මෙවැනි ප්‍රදේශවල නිරන්තර බාධකයක් වූ වෛද්‍යවරුන්ගේ හා කාර්යමණ්ඩල වල නවාතැන් හා යටිතල පහසුකම් වල තත්ත්වය පිළිබඳ ප්‍රශ්නයට ද මෙහිදී අවධානය යොමු කරමින් වෛද්‍ය නිළ නිවාස කිහිපයක් ම අලුතෙන් ඉදිකිරීමට කටයුතු කළේය. එසේම, උග්‍ර ගැටළුවක්ව ඇති පානීය ජල හිගයට පිළියම් සැපයීම සඳහා මේ වසරේ පමණක් රුපියල් මිලියන 500ක පමණ වියදමින් ව්‍යාපෘති 25ක් ක්‍රියාත්මක කෙරේ.
කෘෂිකාර්මික දිස්ත්‍රික්කයක් වන පොළොන්නරුවේ කෘෂිකර්මාන්ත, පශූ සම්පත් සංවර්ධන, ගොවිජන සේවා හා වාරිමාර්ග යන අංශයන්ගේ සංවර්ධනය වෙනුවෙන් නව ව්‍යාපෘති 64ක් ද ජනතාවගේ ව්‍යවසායකත්ව හා ජීවනෝපාය සංවර්ධනය වෙනුවෙන් නව ව්‍යාපෘති 15ක් ද ක්‍රියාත්මක කෙරෙනු ඇත. ප්‍රජාව බලගන්වමින් දුප්පත්කම තුරන් කිරීම වෙනුවෙන්ම ඉලක්කගත වැඩසටහන් ද මේ යටතේ ක්‍රියාත්මක කෙරේ.
සිය නිෂ්පාදනයන් වෙළඳපොළ වෙත රැගෙන යාම, මිලදී ගන්නන්ට නිෂ්පාදන ගම්මාන වෙත පැමිණීමේ පහසුව සැලසීම, පොදු ජනතාවගේ ගමනාගමන පහසුව ඇති කිරීම සහ දිස්ත්‍රික්කය පුරා පහසුවෙන් ගමන් කිරීමේ හැකියාව ඇති වීම තුළ නව අවස්ථාවන් උදාවීම යන කරුණු සැලකිල්ලට ගනිමින් පිබිදෙමු පොළොන්නරුව වැඩසටහන යටතේ ග්‍රාමීය, ප්‍රාදේශීය හා නාගරික යන කාණ්ඩ තුනටම අයත් මාර්ග සංවර්ධනය සඳහා ව්‍යාපෘති 540ක් වෙනුවෙන් මේ වසරේ දී මුදල් වෙන් කර ඇත. මේ අතර පොදු පහසුකම්, නාගරික සංවර්ධනය, සමූපාකාර සංවර්ධනය සහ ඉඩම් හා නිවාස සංවර්ධනය වෙනුවෙන් සිදු කිරීමට නියමිත ව්‍යාපෘති ගණන හැටක් පමණ වේ. එසේම, වනජීවී හා වන සංරක්ෂණය වෙනුවෙන් මේ වසරේ දී පමණක් වෙන් කර ඇති මුදල රුපියල් මිලියන දහයක් පමණ වේ.
මීට අමතරව පසුගිය සතියේ ජනතා අයිතියට පත් කෙරුණු මොරගහකන්ද කළුගග ව්‍යාපෘතියේ වටිනාකම රුපියල් කෝටි 23,000කි. එමගින් ප්‍රතිලාභ ලබන පළාත් පහක පමණ ජනතාව සිය පානීය, වගා, ජල විදුලි අවශ්‍යතා වෙනුවෙන් එම ජලය භූක්ති විදිනු ඇත. පානීය හා වගා කටයුතු වලට අමතරව, ජාතික විදුලිබල පද්ධතිය වෙනුවෙන් එක් කෙරෙන විදුලි ධාරිතාව මෙගාවොට් විසි පහකි.
මීට අමතරව පසුගිය මාසයේ පුත්තලමේ, මහනුවර හා රත්නපුරේ පැවති ග්‍රාම ශක්ති ජනතා ව්‍යාපාරයේ දිස්ත්‍රික් වැඩසටහන් යටතේ ඒ ඒ දිස්ත්‍රික්ක වෙනුවෙන් තවත් රුපියල් මිලියන ගණනක් වෙන් කර දීමට ජනාධිපතිවරයා කටයුතු කළේය. ඒ අනුව, ග්‍රාමීය යටිතල පහසුකම්, සමාජ ආර්ථික දේශපාලන හා සංස්කෘතික අංශයන්ගේ ප්‍රගමනය වෙනුවෙන් ලැබෙන දායකත්වය ඉතා ඉහළය.
ආණ්ඩුවකට රාජ්‍යයක් වෙනුවෙන් සියල්ල කළ නොහැක. ආණ්ඩුවක් රාජ්‍යයක් වෙනුවෙන් සියල්ල කළ යුතු ද නොවේ. නමුත්, ආණ්ඩුවක වකගීම වන්නේ රාජ්‍යයක ප්‍රගමනය වෙනුවෙන් අවශ්‍ය පසුබිම ද ශක්තිය ද නිර්මාණය කර දීම ආණ්ඩුවක් විසින් සිදු කළ යුත්තකි. මෙලෙස ජනාධිපතිවරයාගේ නායකත්වයෙන් ලැබෙන දායකත්වය ඇතැම් විට එදාවේල සරිකර ගැනීමටත් වේලෙන් වේල තෘප්තිමත් වීමටත් උපකාර නොවනු ඇත. එනිසාම, ඒවා ජනප්‍රිය නොවනු ඇත. නමුත්, නිසි කළ පැමිණ ඒවාගේ ඵල ලැබෙන විට සියල්ලෝ කෘතඥ වනු ඇත.

Tuesday, July 24, 2018

එන්න.. දිය දෝතක් බී සිටින්න











































ආණ්ඩුව වැඩ කරන්නේ නැත. ආණ්ඩුව කරන වැඩ මාර්කට් කරගන්නට ආණ්ඩුව දන්නේ නැත. ආණ්ඩුව මාර්කට් කරන්නට දැනගත්තත් ආණ්ඩුවට මාර්කට් කරන්නට දෙයක් නැත. ආණ්ඩුවේ වමත කරන දේ දකුණත දන්නේ නැත. ආණ්ඩුවේ දකුණ වැඩ කරන්නේ වමට හොරෙන්ය. වත්මන් ආණ්ඩුව තිබෙන්නේ පූර්වයේ නොවූ විරූ තරම් අර්බුදයකය. ආදී වූ කප්පරක් ආණ්ඩුව ගැන දොස් කතා තැන තැන දිනෙන් දින ඇසේ.

සාමාන්‍යයෙන්ම දේශපාලන අදහස් ප‍්‍රසිද්ධියේ ප‍්‍රකාශ කරන අයවලූන් අතර ඇත්තේ ආණ්ඩු විරෝධයකි. එය ලෝක ඉතිහාසය පුරාම දක්නට ලැබුණු පොදු තත්ත්වයකි. මිනිසුන් හ`ඩ නගන්නේ තමන්ට එක`ග විය නොහැකි විටදී හා තමන්ට අවාසියක් හෝ අසාධාරණයක් සිදු වන විටදී ය. බොහෝ සතුටින් ඉන්නා විට හෝ සියල්ල හො`දින් සිදුවන බව පෙණෙන්නට ඇති විට, තමන්ගේ වැඩ නවත්වා මරේ මරු යැයි ප‍්‍රශස්ති ගායනා කිරීමට මිනිස්සු නොපෙළෙඹෙති. අනෙක් අතට විවේචන ශබ්ද නගා කළත් අපි කෘතඥතා ඵල කරන්නේ නිහ`ඩවය. ආණ්ඩු කෙරෙහිත් ජනතාවගේ ප‍්‍රතිචාරය මෙසේම ය. අද යුගයේ ඛේදවාචකය නම්, නරක මිනිසුන්ගේ නරක ක‍්‍රියා නොව හොඳ මිනිසුන්ගේ නිහඬතාවයයි’. එහෙයින්, ජනමතයට ද අදාල වන්නේ මෙයම බව පමණක් කියමින් මගේ කතාව ආරම්භ කරමි.

මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතාගේ නායකත්වයෙන් ඉදිවුණු මොරගහකන්ද ව්‍යාපෘතියේ ප‍්‍රතිලාභ මේ වන විට ජනතාව වෙත ලැබෙමින් පවතී. කළුගග ව්‍යාපෘතිය ජනතා අයිතියට පත් කිරීමට නියමිතව තිබේ. මේ ව්‍යාපෘතිය පරාක‍්‍රම සමුද්‍රය මෙන් හය ගුණයක් විශාල බවත්, ඒ වෙනුවෙන් රුපියල් කෝටි 23,000ක් පමණ වියදම් කළ බවත් එය ලංකාවේ ලේඛනගත ඉතිහාසයේ විශාලතම සංවර්ධන ආයෝජනය බවත් එමගින් මිලියන ගණනක් ජනතාවට සෙත සැලසෙන බවත් මේ වන විටත් අපි දනිමු. එපමණකි නොව, මෙම ව්‍යාපෘතිය මගින් උතුරේ වව්නියාවේ, වයඹ පළාතේ කුරුණෑගල හා පුත්තලම දිස්ත‍්‍රික්ක දෙකේම, නැගෙනහිර පළාතේ ත‍්‍රිකුණාමලයේ, මධ්‍යම පළාතේ මාතලේ හා උතුරුමැද පළාතේ අනුරාධපුරේ හා පොළොන්නරුවේ ජනතාව වෙත පානීය, කෘෂිකාර්මික හා සෙසු අවශ්‍යතා වෙනුවෙන් ජලය සැපයෙන බව ද අපි දනිමු.
මොරගහකන්ද කළුගග ව්‍යාපෘතිය මගින් ප‍්‍රධාන ඇළ මාර්ග තුනක් ඔස්සේ පළාත් තුනකට ජලය රැුගෙන යන බවත් එමගින් නව වැව් අටක් පමණ නිර්මාණය වන බවත් එම ජලය මගින් එල්ලංගා පද්ධති ඇතුළු තවත් ලොකු කුඩා වැව් 2,000ක් පමණ ජලයෙන් පෝෂණය වන බවත් ඔබ මේ වන විටත් දන්නේ යැයි විශ්වාස කරමි. එක් කන්නයකට පමණක සීමා වී තිබූ බොහෝ පළාත්වල වගා කටයුතු, දෙකන්නයේම සිදු කිරීමේ හැකියාව උදා කරනවා පමණක් නොව මෙමගින් ජලය ලැබෙන බවට වන විශ්වාසය සමග අතුරු කන්නයක් ලෙස අතුරු බෝග වගා කිරීමේ අවස්ථාවක්ද උදා වන බැව් ඔබ දැනුවත් ඇති.
වැහි කාලයට ඇළ දොළ ගංගා පමණක් නොව මංමාවත් මිටියාවත් පවා ජලයෙන් පිරීයන අපේ පළාත්වල, වැසි අඩු කාලයට හෝ නියං කාලයට දක්නට ඇත්තේ ඊට හාත්පස වෙනස් තත්ත්වයකි. නියඟය ඉතාම උග‍්‍ර වූ විට හරකුන් හා මිනිසුන් එකම තොටුපළක දෙකොනක ස්නානය කොට, බීමට ද වතුර රැුගෙන යන තත්ත්වයන් නැත්තේම නොවේ. ඉහට ගිණි ගහන හිරුගෙන් වියන් බැඳ පයට ඉරි තැළුණු මහපොළවේ පාවඩ දිගේ මයිල ගණනක් දරු මල්ලන්ද රැුගෙන, බීමට ජල බිඳක් සොයා ගාටන මිනිසුන් අපි අපේ පළාත්වල ඕනෑ තරම් දැක ඇත. සභාවේ බවුසරයෙන් වතුරු ගෙනැවිත් දෙන තුරු වැව් කණ්ඩියට වී බලා සිටිනා ඥාතීහු අපට ඇත. දාඩිය බිබිළි දමාගෙන පොඩි උන් කෑ ගසද්දී පත්තර කඩදාසියකින් පවන් ගසනවා හැරෙන්නට ඇඟ දොවන්නට දිය බිඳක් ගැනීම මහා නාස්තියක් යැයි කල්පනා කරන මිනිසුන් අප දැක ඇත. මොරගහකන්ද කළුගග ඍජුවම ඉලක්ක කරන්නේ එලෙෂ පීඩා විඳින මේ ජනතාවයි.

මෙම ව්‍යාපෘතිය යටතේ ඉදිවෙන කිලෝමීටර් 96ක දුරින් යුතු උමං මාර්ගයක් ඔස්සේ මහකනදරාව දක්වාත් කිලෝමීටර 93ක දුරින් යුතු වයඹ ඇළ ඔස්සේ වයඹටත් ජලය රැුගෙන යාමට නියමිතය.

වයඹ පළාතේ ජනතාවට මහවැලි ජලය ලැබෙන බවට වන ආරංචිය ලැබෙන්නේ මහවැලි මහ සැලැස්ම ආරම්භ කරනු ලැබූ හැටේ දශකයේ දීමය. ජල හිගයෙන් හා නියගයෙන් පීඩා විඳින ප‍්‍රදේශයක් වන වයඹ ජනතාවට මේ පොරොන්දුව යථාර්ථයක් වනු දැකීමට දශක කිහිපයක් බලා සිටීමට සිදු විණි. කෙසේ නමුත්, මෙම ව්‍යාපෘතිය යටතේ වයඹ ඇළ සංවර්ධනය හරහා මහවැලි ජලය ලැබීමෙන් පසු වයඹ පළාතේ පොල්පිතිගම, ඇහැටුවැව, ගල්ගමුව, මහව හා අඹන්පොළ යන ප‍්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාශවලට මහ ජල කදක් ලැබීමට නියමිතය. 2024 වසර වන විට මීට අදාළ සෙසු අතිරේක ඉදිකිරීම් ද අවසන් වනු ඇත.

එසේම, මෙම ව්‍යාපෘතිය යටතේ කුරුණෑගල දිස්ත‍්‍රික්කයේ මහකිතුලේ අක්කර අඩි 12,000ක පමණ විශාලත්වයකින් යුතු හෙක්ටයාර් 224ක් පුරා පැතිරෙන නව ජලාශයක් නිර්මාණය වේ. එසේම, මහකිරුල ප‍්‍රදේශයේ අක්කර අඩි 9000ක් පමණ ජලය රැුස්කළ හැකි වැවක් සංවර්ධනය කෙරෙන අතර මහදඹේ වැව ද සංවර්ධනය කිරීමට නියමිතය. මහකිරුල සිට කදුරුවැව දක්වා දිවෙන කිලෝ මීටර් 21කට වඩා දිගින් යුතු දකුණු ඉවුරු ඇළ මාර්ගය ඉදිකිරීම තුළින් ඇළ මාර්ගය හා බැ`දුණු වැව් ගණනාවක්ම පෝෂණය කිරීමට නියමිතය. මහකිතුල සිට මැඩියාව දක්වා කිලෝ මීටර් 20ක දිගින් යුතු ඇළ ද මැඩියාව ඇළ මාර්ගය බෙදී යාපහුව දක්වා කිලෝමීටර් 11.2ක දිග ඇළ මාර්ගය ද ඉදිවීමට නියමිත අතර එමගින් ඒ හා බැ`දුණු විශාල වැව් ප‍්‍රමාණයක් සංවර්ධනය වනු ඇත. එපමණක් නොව, මුළු වර්ෂය පුරාම වගා කළ හැකි පරිදි ජලය රැුස්කර තබා ගැනීමට හැකියාව ලැබේ. නිරන්තරයෙන්ම ජල ගැටලවට මුහුණපාන හක්වටුණා ඔය ජලාශයට මහකිතුල ජලාශයෙන් ජලය ලබා දීම සිදු වනු ඇත. මෙලෙස, වයඹ ඇළ හරහා පමණක් මෙලෙස ප‍්‍රතිලාභ භුක්ති වි`දින කුඹුරු ගොවිබිම් ප‍්‍රමාණය අක්කර 31,000කට අධිකය.
ජලය අවැසිම පළාතක් වෙනුවෙන් ජලය ලබා දීම සඳහා හෙට දවසේ සිය මෙහෙයුම් අරඹන මොරගහකන්ද කළුගග ව්‍යාපෘතියට අපි සුභ පතමු. මොරගහකන්ද හා කළු ගග ව්‍යාපෘති සම්බන්ධයෙන් අප කල්පනා කළ යුත්තේ ව්‍යාපෘතිය කාගේද, නම යන්නේ කාගේද, ලකුණු වැටෙන්නේ කාටද යන දෘශ්ඨියෙන් නොවන බැව් සිහිපත් කළ යුතුය. ගොවි ගම්මාන මූලික මිනිසුන් ලෙස ඉතිහාසය පිළිබඳ අප දන්නා කරුණු ගණනාවකි. ඒවා සමහරක් මෙසේ ඔබ වෙත සිහිපත් කරනු කැමැත්තෙමි. ඒ කාටවත් ලකුණු දමා දීමට නොව, එදායින් අද වෙනස් කිරීම ගැන කෘතඥ සිතිවිල්ලක් ජනිත කිරීම සඳහා පමණකි.

🖋 Bharatha Prabhashana Thennakoon
📰 Lakbima Newspapers

ඉතින්, මහවැලිය හමාරයි!

ලංකා දේශපාලනයේ සදාතනික පොරොන්දු සමුච්චයක් ඇත. ජාතික ප්‍රශ්නය විසඳීම ඒ අතරින් ප්‍රමුඛතම පොරොන්දුවයි. එපමණක් නොව, දියුණු ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදයක් හා උසස් මානව සංස්කෘතියක් වෙනුවෙන් තිබිය යුතු යැයි ලෝක සම්මතයට පැමිණි මාධ්‍ය නිදහස හා තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය, රාජ්‍ය මුදල් සම්බන්ධ වගවීම හා වගකීම තහවුරු කරන අණ පනත්, විධායක ජනාධිපති ක්‍රමය අහෝසි කිරීම වැනි ඒවා උත්සාහයකින් තොරවම මතකයට එන එවැනි පොරොන්දුය. බාගවිට ජාතික ප්‍රශ්නයේද කොටසක් යැයි කියනු ලබන අසම්පූර්ණ මහවැලි ව්‍යාපාරය සර්ව සම්පූර්ණ කොට අවසන් කිරීම එවැනිම තවත් පොරොන්දුවකි.
තිස් අවුරුදු මහවැලි සැලැස්ම කඩිනම් මහවැලි ව්‍යාපාරය බවට පත් වූ අතර ඒ ගැන ගුණඅගුණ අඩුවැඩිව කතා කළද එය සමස්තයක් ලෙස සාර්ථකව ක්‍රියාත්මක විය. නමුත්, එය කඩිනම් කිරීමට තැබූ බර සම්පූර්ණ කිරීමට තැබුණේ නැත. කඨෝර මහපොළොව දියෙන් තෙත් කොට, දිය ඇති තැන් මෙන්ම නැති තැන්වලද අස්වද්දනු දැකීම මේ ව්‍යාපෘතියේ නිර්මාතෘවරුන්ගේද විටින් විට ඒ ව්‍යාපෘතියට කර ගැසූ, උර දුන් වගකීම් උසුලන්නන්ගේද ඒකායන සිහිනය විය. අතරින් පතර විවිධ දේශපාලන හැලහැප්පීම්, ලකුණු දමා ගැනීම්, දේශපාලනික අවදානම් ගැනීමට ඇති බය, ඇතැමෙක් ඉස්මතු වේ යැයි යන බිය වැනි කරුණු හේතුවෙන් මේ ව්‍යාපෘතිය උපරිම සාර්ථකත්වය කරා ගෙන ඒමේ දී බාධා එල්ල විය. කෙටියෙන්ම කියතොත්, මහවැලිය ව්‍යාපාරයටද යටකී තොරතුරු පනත, විගණන පනත, විධායකය අහෝසි කිරීම වැනි ධානාත්මක දේවලට අත්වුණු ඉරණමම අත් නොවූවා නොවේ.
කඩවුණු පොරොන්දු
මොරගහකන්ද ජල ව්‍යාපෘතියේ යෝජනාව ඉදිරිපත් වී මේ වන විට දශක පහකටත් අධිකය. තවත් විධියකින් කිවහොත් සියවස් බාගයකි. දසක පහ තිස්සේම අඩුවැඩි වශයෙන් දේශපාලන වේදිකාවට, සිතියම් ලකුණුකිරීම්වලට හා ජනතාවගේ සිතේ තැන්පත් කෙරෙන සිහිනයකට පමණක්ම එම ව්‍යාපෘතිය සීමා විය. නමුත්, කලින් කලට වගකීම් භාර වූ විෂයභාර අමාත්‍යවරුන් හා කලාපය භාර ජනතා නියෝජිතයින්ගෙන් ඉටු වූ වගකීම්වල තරම ඉක්මවා සහ සැලකිල්ල අභිභවා, මේ ගැන මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා විශේෂයෙන් කල්පනා කරන්නට වූයේය. දේශපාලන හැලහැප්පීම්, කැපිළි කෙටිලි මැද දිවි හිමියෙන් මේ වෙනුවෙන් ඔහු සටන් කරන්නේද එහෙයිනි.
වර්ග කිලෝමීටර 768ක පමණ වපසරියක් ජලයෙන් තෙත් කෙරෙන මෙම ව්‍යාපෘතිය පරාක්‍රම සමුද්‍රය මෙන් හය ගුණයක් පමණ වේ. දේශපාලනික පුරසාරමක් නොවන මෙම ප්‍රමාණය හරියටම ගණනින් අක්කර අඩි හය ලක්ෂ හැට දහසක් පමණ වේ. මෙලෙස එක්රැස් කරන ජලය උතුරුමැද, වයඹ, නැගෙනහිර හා උතුරු පළාත් සඳහා යොමු කිරීමට පියවර ගැනේ. යටකී උතුර නැගෙනහිර වයඹ හා උතුරු මැද යන පළාත් හතරම සැලකෙන්නේ වියළි කලාපයට අයත් ප්‍රදේශ ලෙසයි. අද වන විට වසරේ වැඩි කාලයක් නියගයෙන් පීඩා විඳින වැසියන් සිටින කලාපයක් බවට පත්ව ඇති මෙම කලාපයේ ගොවිතැන් බතට පමණ නොව ඇතැම් කාල වලදී උයා පිහා ගැනීමට හා බීමට පවා ජලය නොමැති තත්ත්වයක් උදා වේ. එවැනි කාලවල දී විධිමත් ජලය ඒකරාශී කිරීමේ ක්‍රමවේදයක් නොවූයෙන් වැව් අමුණු පවා සඳී යන්නේ ඉතා ඉක්මනිනි. රටේ එක් පසෙක තත්ත්වය එසේ වුවද තවත් පසෙකින් රට මැදින් උත්පාදනය වන ජල සම්පත මහා සාගරය වෙත ගලා යන්නේ උපරිම පලප්‍රයෝජන නොගත් පසුබිමකය.
උමං මාර්ග තුනක්
සාර්ථකව ජනතා ප්‍රතිලාභ වෙනුවෙන් විවර වන මෙම මොරගහකන්ද කළුගඟ සංවර්ධන ව්‍යාපෘතියට අනුව, අභිනවයෙන් ඉදිකෙරෙන විශාල හා දීර්ඝ උමං මාර්ග තුනක් ඔස්සේ මෙම කලාපය වෙත ජලය රැගෙන යාමට නියමිතය. එමගින් ඉදිවන නව මහ වැව් ගණන අටකි. තවද මෙමගින් එල්ලංගා පද්ධති ඇතුළු වැව් 2,000ක් පමණ ජලයෙන් පෝෂණය වීමට නියමිතය. මෙම ලොකු කුඩා වැව්වල වසර පුරා අඛණ්ඩව ජලය රඳවා තබා ගැනීමේ හැකියාව නිසාම, හෙක්ටයාර 84,000ක පමණ භූමියක අලුතෙන් යල හා මහ යන දෙකන්නයේම ගොවිතැන් හා වගා සිදු කිරීමේ පහසුව උදා වේ.
ඒ අනුව, කාලගුණික විපර්යාසයන්, වැහි රටාවේ සිදුව ඇති වෙනස් වීම් හමුවේ උද්ගතව ඇති අභියෝග, අසාමාන්‍ය හා අනපේක්ෂිත කාලයක් පුරා පවතින නියඟය ආදී ජලය හිඟ වීමේ ගැටලු වලට පමණක් නොව, අතිරේක වර්ෂා ජලය කළමණාකරණය කිරීමේ දුර්වලතා හේතුවෙන් හට ගන්නා හදිසි ගංවතුර වැනි ගොවියන් හා පුරවැසියන් මුහුණ දෙන අර්බුද ගණනාවකට ද සාර්ථක විසඳුම් ලැබෙනු ඇත.
බහුවිධ අරමුණු
මොරගහකන්ද කළුගඟ සංවර්ධන ව්‍යාපෘතිය හුදෙක් ගොවිතැන වෙනුවෙන් ජලය සපයන ජල යෝජනා ක්‍රමයක්ම නොවේ. මෙමගින් සැකසෙන පානීය ජලය දැනට වියළි කලාපයට විශාල අභියෝගයක්ව ඇති පිරිසිදු පානීය ජල අවශ්‍යතාවටද විසඳුමක් ලබා දේ. දැනට මූලය හඳුනානොගත් වකුගඩු රෝගය පාලනය කිරීම සඳහා මූලිකම අවශ්‍යතාව ලෙස සැලකෙන පානීය ජලය මෙමගින් ලබා දීමට හැකි වීම එම ප්‍රදේශයේ ජනතාව ලබන විශාල ලාභයකි. එපමණක් නොව, දැනට වකුගඩු රෝග අවදානම් දිස්ත්‍රික්ක ලෙස ප්‍රකාශිත දිස්ත්‍රික්ක දොළහෙන් අටකට වැඩි ගණනක් මෙමගින් ඍජුවම ආවරණය වනු ඇත.
මහවැලි ව්‍යාපෘතියේ අවසන් හා උසම කඩුල්ල පැනීමේ අභියෝගය භාරගත් වත්මන් ජනාධිපතිවරයා හමුවේ උද්ගත වූ පළමු ප්‍රශ්නය නම් මුදල්ය. සංකල්පීයව ගොඩ නැගෙන මෙවැනි ව්‍යාපෘති සංකල්ප ලෙස ම පරව යන්නේ ඒවා සාර්ථක කිරීමට අවශ්‍ය සෙසු වුවමනාවන් සපුරා ගැනීමට ඇති නොහැකියාව නිසාය. ඇතැම් ව්‍යාපෘති සිතියම් හා සිතිවිලි වලට පමණක් සීමා වී ඇත්තේ ඒ නිසාය. ඒ සිතිවිලි සැබෑ කළ පසු ඒවාට අයිතිවාසිකම් කියන්නට දස දහස් ගණන් පෙළ ගැසීම වෙනම කරුණකි. එය සංස්කෘතික ලක්ෂණයකි.
කෙසේ නමුත්, මෛත්‍රීපාල සිරිසේන ජනාධිපතිවරයා, අවිවාදයෙන්ම මෑත ඉතිහාසයේ නිර්මිත මිල අධිකම ව්‍යාපෘතිය වන මොරගහකන්ද කළුගඟ ව්‍යාපෘතිය සඳහා අවශ්‍ය වියදම වූ රුපියල් කෝටි 23,000 සොයා ගැනීමේ විශ්වසනීය සංග්‍රාමය ආරම්භ කරන්නේ නොබෝ කාලයේදීය. ඉතාම කෙටි කාලයක් තුළ ආසියානු සංවර්ධන බැංකුව, ලෝක බැංකුව, හරිත දේශගුණික අරමුදල, චීන ජපාන හා නෙදර්ලන්ත රාජ්‍යයන්, සවුදි හා කුවේට් අරමුදල් මෙන්ම ඔපෙක් සංවිධානය පවා මේ සඳහා නැඹුරු කර ගැනීමට ඔහු සමත් විය. විවිධ අදියර වලදී ඔවුන්ගෙන් මෙතරම් විශාල සහයක් ලබා ගැනීමට සමත් වූයේ ජනාධිපතිවරයා ජාත්‍යන්තර ප්‍රජාව හා පවත්වාගෙන යන්නා වූ විශ්වසනීය මිත්‍රශීලීභාවය නිසාය.
ලෝක ප්‍රජාවගේ ශක්තිය සහ දෙස් විදෙස් ඉංජිනේරුවරුන්ගේ විස්කම් මහිමයෙන් මෙලෙස ඉදි වන ව්‍යාපෘතිය හරහා ජලය ඝන මීටර් දසලක්ෂ 818ක පමණ වූ ජලකඳකට නව වටිනාකමක් ලබා දී මෙරට සහෝදර ජනතාවගේ සාපිපාසාව, බව බෝග වැවීමේ වුවමනාව හා නේකවිධ ජල අවශ්‍යතා සපුරාලීම වෙනුවෙන් කළමනාකරණය කෙරේ.
වැදගත් සංධිස්ථානයක්
කෙසේ නමුත්, අද අප එළැඹ තිබෙන්නේ ලංකා වාරි, කෘෂි, සංවර්ධන, ආර්ථික හා සංස්කෘතික පමණක් නොව දේශපාලනික ආදී සෑම අංශයකම පාහේ ඉතාම වැදගත් සංධිස්ථානයකටය. එනම් මහවැලි ව්‍යාපෘතිය දැන් දිනුම් කණුව වෙත පැමිණ ඇතැයි අපට කියා සිටිය හැකි අවස්ථාවකි. ජනාධිපතිවරයා රට කරන්නේ බොහෝ අයගේ අවලාද ආක්‍රෝශ පරිභව පමණක් නොව නොනිම් නින්දා අපහසාස මධ්‍යයේ බැව් අමුතුවෙන් කිව යුතු නොවේ. අවාසනාවක තරම නම් ඒ එකක් වත් මෛත්‍රී කළ වැරදි නොවේ. නමුත්, ඒ චෝදනා කරන සියල්ලන්ම උවමනාවෙන් වාගේ මගහරින කොටසක් ඇත. එනම්, මෛත්‍රී කළ කොටසයි. මෙතෙක් කී කතාන්දරය අයිති වන්නේ මෛත්‍රී කළ කොටසටය. එනම් මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා දරුවෙකු, තරුණයකු, මන්ත්‍රීවරයකු, නියෝජ්‍ය අමාත්‍යවරයකු, අමාත්‍යවරයකු ලෙස පමණක් නොව ජනාධිපතිවරයා ලෙස ද දුටු සිහිනය අදින් සපල වේ. ඒ සිහිනය එසේ සපල වන්නේ, යථාර්ථයක් වූ දේ ගැන තවදුරටත් සිහින දැකිය යුතු නොවන නිසාය. අදින් පසු, සැබෑ වුණු මහවැලි සිහිනයේ ප්‍රතිලාභ භුක්ති විඳීමේ භාග්‍යය අප සියලු දෙනාට පමණක් නොව උපනූපන් පරපුරටද හිමි වනු ඇත. ජනාධිපතිවරයාට සහ ඊට උරදුන් අයට ඒ සතුටු කඳුළු දෙස බලා සැනසිය හැක.
[භාරත තෙන්නකෝන්]

http://www.resa.lk/%E0%B7%80%E0%B7%92%E0%B7%81%E0%B7%9A%E0%B7%82%E0%B7%8F%E0%B6%82%E0%B6%9C/2018/jul/23/2577/%E0%B6%89%E0%B6%AD%E0%B7%92%E0%B6%B1%E0%B7%8A-%E0%B6%B8%E0%B7%84%E0%B7%80%E0%B7%90%E0%B6%BD%E0%B7%92%E0%B6%BA-%E0%B7%84%E0%B6%B8%E0%B7%8F%E0%B6%BB%E0%B6%BA%E0%B7%92