Tuesday, November 28, 2017

කෝ මිනිහෝ යහපාලනේ

හොඳටම බඩගින්න්න ඇවිත් කන්න මොනවා හෝ දෙයක් හොයනකොට, ගේ හරියේ හාල් හුංඩුවක්වත් තම්බාගන්න අලයක්වත් නෑ. සාක්කුවක පර්ස් එකක තියා කැටේක ප`ඩුරකවත් එක තඹ සතයක් නෑ. වටිනාකියන හැම දෙයක්ම එක්කෝ උකසට තියලා, සින්න වෙලා. නැත්තං අනුන්ගෙන් ණයට ඉල්ලාගෙන ආපුවා. ඒ වගේ වෙලාවක, පාන් රාත්තලක් අරගෙන එන්නං කියලා තවත් කොහෙන් හරි ණයට ගත්ත කීයක් හරි මිටමොළවාගෙන කඬේට යනවා. මිනිහා කඬේට ගිහිං පාන් ගේනකල් ගෙදර ඉන්න අඹුව, අල්ලපු වත්තෙන් ඇහිඳපු පොල් ගෙඩියක් ගාලා කිරි මිරිකලා එහෙම මෙහෙං අඩුම කුඩුම ටිකක් දාලා මිරිස් හොද්දක් ලිපෙන් තියනවා.

කොහොමහරි කඬේ ළගදි හම්බෙනවා කොල්ලෝ කුරුට්ටෝ ටිකක්. කඬේ ගියපු කාරණේ අමතක වෙනවා. දාන් අදිනවා. පත්තර බලනවා. කයිවාරු ගගහා ඉන්නවා. ඒ අස්සේ ළග තැනක මලගෙදරක් තියනවා කියලා එතෙන්ට යනවා. ටික වෙලාවක් යනකොට කුට්ටමක් අරගෙන අණලා ඕමියක් ගහනවා. ගේ පිටිපස්සේ තියන කැටපොළට ගිහිං කැට ගහනවා. කෙහෙල් පඳුර ළග ගොමුවට ගිහිං බූරු ගහනවා. වැඬේ නැගලා යනවා. පාන් ගේන්න අරගෙන ගිය සීයේ කොලේ දහයේ විස්සේ ඒවගෙන් මාරු වෙලා වැටෙනවා බූරු පැදුරට. එක එක පරදිනවා. වාත වෙවී තව ටික වෙලාවක් ඉඳලා විටක් එහෙම කාලා ආපහු ගෙදර එනවා. ගෙදර එනකොට මුළු ගෙදරම මිනිස්සු දෙරකඩට වෙලා බලාගෙන ඉන්නවා පාන් ගේනකල්. ගෙට ගොඩවෙනකොටම අහනවා, ‘කෝ මිනිහෝ පාන්’ කියලා. එතකොට තමයි අර මනුස්සයාට මතක් වෙන්නේ, ‘අම්මටසිරි, මං ගියේ පාන් ගේන්නනේ’ කියලා.
දැන් මෙන්න මෙතෙන්ට අර හෙඩිමේ තියන වාක්‍යය දාන්න. ඔව්ඔව්. ඒක තමයි. ඇත්තටම අපිට වෙමින් තියෙන්නේ කසාද මනුස්සයා ණයට ගත්ත රුපියල් සීයක් අරගෙන කඬේට ගිහිං පාන් රාත්තල ගේනකල් බලාගෙන ඉන්න ගෑණිට වෙච්ච වැඬේ. ද මංදා. එහෙම නැත්තං, සමහරුන්ට වෙමින් තියෙන්නේ පාන් ගේන්න කඬේට ගිය මනුස්සයාට වෙච්ච වැඬේ. ද මංදා.

අපේ අභිලාෂයන් සහ පාලකයින්ගේ අපේක්ෂාවන් අතර මහ විශාල පරතරයක් තියනවා. ඒක අද ඊයේ විතරක් නෙවෙයි, දශක ගණනාක් තිස්සේම තිබුණු අවුලක්. අපිට හිටපු පාලකයෝ සාතිශය බහුතරයක් කළේ, පුරවැසියෝ බඩගිනි වෙලා අ`ඩන වෙලාවට බිලීපිත්තක් සහ මාළු ඇල්ලීම කර්මාන්තයක් කරගෙන ජීවත් වෙන්න උදව්වක් ඉල්ලනකොට, දැනට මේක තියාගන්න කියලා මාළුවෙක් තෑගි දුන්නු එක. අනිත් පැත්තේ තියන ලොකුම අවුල තමයි, පාලකයින්ගේ පැත්තේ මොන තරම් දෝෂ අඩුපාඩු තිබුණත් ඒ නොකා නොබී හරි පාලකයින්ව කරේ තියාගෙන යන්න ඕන තරම් මිනිස්සු හිටපු සහ ඉන්න එක. මේ කත්කාරයෝ නිසාමයි, රටවල්වල පාලකයෝ හෝ නායකයෝ කවදාවත් නිවැරදි මගට නොඑන්නේ. ලෝකේ බොහෝ තැන්වල කතාව මේකම තමයි. එහෙම නැත්නම් මීට ගොඩාක් සමිපයි. පට්ට හොරෙක් එළවලා ඊළගට එන පාලකයෝ ටික දවසක් යනකොට පෙරටත් වඩා නීලකාස හොරු බවට පත්වෙනවා. හැබැයි උදේ දිවා රැුයේ ඔවුන්ට තියනවා ආරක්ෂක වගන්තියක්. අපි හොරු එලෙව්වා කියන එක. අනෙක් පැත්තෙන්, ඒ වෙනකොට විපක්ෂේ ඉන්නේ, මීට කළිං ඉඳගෙනත් හිටගෙනත් ඇවිදිමිනුත් හොරාකාපු කණ්ඩායමක් නිසා, ඔවුන්ගේ වචනේට සේ එකක් නෑ. මොන වැරැුද්ද පෙන්නුවත් මිනිස්සු ගණන් ගන්නෑ. පෙරවැරදි නිසා.

අවුරුදු කීපයක් ඒකාධිපති ඌරුවකින් රටක් පාලනය කරපු නායකයෙක් එළවලා හුරේ දාලා, රතිඤ්ඤා දාලා, කිරිබත් කාලා අලූත් නායකයෙක්ව වෙල්කම් කරනවා. එයා මාර බුද්ධිමත්, එයා මාර ප‍්‍රජාතාන්ත‍්‍රවාදීයි, ආදී වශයෙන් චරිත සහතිකත් කල්තබාම දෙනවා. කාලයක් යනකොට අර මාරම ප‍්‍රජාතාන්ත‍්‍රවාදී සාමාජවාදී නායකයෝ මොකද්ද කරන්නේ. හුස්ම වැටෙනකල්ම ඒ රට සින්නක්කරේට ලියාගන්නවා. ඊට පස්සේ ඒ උරුමය එක්කෝ දරුවෙකුට, නැත්නම් බිරිඳකට, නැත්නම් වෙන ලේ ඥාතියෙකුට දායාද කරලා දීලා මිහිදන් වෙනවා. රටවල් විතරක් නෙවෙයි, සමහර රටවල් වල පක්ෂත් පරවේණි අයිති වෙලා. දුවට පුතාට මාමාට බෑණාට මාරු වෙවී ඔහේ දුවනවා. එහෙම නැත්නම් අම්මාගෙන් පුතාට බලය මාරු විම මාරම අවුලක් කියලා පොල් ගහලා දෙහි කපලා මිරිස් අඹරලා බලය අල්ලගන්න ඊළග කෙනා, බලය ගත්ත සැණින් හත්මුතු පරම්පරාවම තනතුරුවල ස්ථානගත කරනවා. සියවස් ගාණකට නායක උරුමය පිට නොයන්න පාර කපා ගන්නවා. කියුබාවෙන් කොරියාවෙන් පටන් අරගෙන සිම්බාබ්වේ හරහා ඉන්දියාව ලංකාව දක්වාම කතාව ඒක තමයි. එහෙව් සිස්ටම් එකකින් ඉතිං අපි ප‍්‍රජාතාන්ත‍්‍රවාදය ඉල්ලනවා. එහෙව් මිනිස්සු අපිට ප‍්‍රජාතාන්ත‍්‍රවාදය ගැන කියා දෙනවා.

මෙවැනි තත්ත්වයන් නිර්මාණය වෙන්න බලපාන බරපතලම සාධකේ තමයි, මේවාට හුරේ දාන්නත් ඕන තරම් මිනිස්සු පිටුපසින් ඉන්න එක. ඒ බව නායකයින්ට ඒත්තු ගැන්වෙන්න ගැන්වෙන්න නායකයෝ ඕනම දහදුරා වැඩකට අතගහනවා. පාන් ගේන්න කඬේට ගිය මනුස්සයා, බූරුවා ගහලා ගෙදරට එනකොට දරුවෝ ටික බඩගින්නේ ඇඩුවාත්, කසාද ගෑණි කියනවානම් ‘කමක් නෑ අනේ, ඔයාගේ සතුටනේ’ කියලා, ළමයින්ට කියනවානම් ‘බඩගිනි උනාට කරන්න දෙයක් නෑ තොපි කට වහගන බුදියාගනිල්ලා කියලා’ අර මනුස්සයා බූරු ගහන එක කවදාවත් නතර වෙයිද. ණයට ගත්ත කාසි අරං පාන් ගේන්න කඬේ ගිය මිනිහා, බූරු පොළේ පරදිනකොට ණය දුන්න මිනිහා සන්තෝස වෙනඑක වෙනම කතාවක්. ඒ මිනිහා දන්නවා ආයේ ආයෙත් ණය ගන්නේ මගෙන්ම තමයි කියලා. ඒත්, පාන් ගේනකල් බඩගින්නේ මග බලාගෙන ඉන්න කසාද ගෑණි ඒක අනුමත කරනවානම්. ඒක මාර අවුලක්. ලංකාවේ දේශපාලනේ හැමදාම වුණේ කසාද ගෑණි මිනිහාව සුද්ද කරනවා වගේ වැඩ.

අපි හිතුවා අපේ ජෙනරේෂන් එක අතට බලය සංක‍්‍රමණය වෙද්දීවත් මේ තත්ත්වය වෙනස් වෙයි කියලා. ඒත්, කියන්න තියෙන්නේ මෙච්චරයි. ඒ පරම්පරාව ඊට හපං. 

Tuesday, November 21, 2017

ලූණු, දෙහි වලට වඩා ලූණුදෙහි පට්ට රසයි..

උණහපුළුවාට උගේ දරුවා මැණිකක්. ඒ වගේම, මේ ලෝකේ ජීවත් වෙන හැම මනුස්සයෙකුටම, සතෙකුටම තම තමන්ගේ දේවල් අනර්ඝයි. ජාතිය ආගම මව කුලය දීපය වගේම වස්තුව ධනය දැනුම වගේ දේවල් දක්වාම ඒක ඔට්ටුයි. ඒ නිසාම අපි හැමෝම දැනගන්න ඕන දේ තමයි, අපි අපේ දේවල් වලට ආදරය කරනවා වගේම ගරු කරනවා වගේම දේවල් වලටත් ගරු කරන්න ආදරය කරන්න අනෙකාට තියන අයිතියට ගරු කරන එක අපි හැමෝගෙම වගකීමක් කියන එක. මේ වගකීම මගහරින හැම අවස්ථාවකදී ම ඊළග තත්ත්පරේදී සිද්ධ වෙන්නේ එකිනෙකා අතරේ ගැටුමක් හට ගන්න එක.
තම තමන්ගේ ජාතිය ආගම කුලය වගේ දේ සම්බන්ධයෙන් ඒ ඒ පුද්ගලයාට තියන අභිමානය අවියෝජනීයයි. දෙමළ කියමනක් තියනවා, ‘සන්නියාසික්කුම් ජාතිමානම් පෝගාදු’ කියලා. ඒ කියන්නේ ලෞකික ආශාවන්ගෙන් විනිර්මුක්ත වුණු සන්නාසියෙකුටත් ජාතිමානය තියනවා කියන එක.
නමුත්, ‘ලෝකේ ඉන්න හොඳම අම්මා ඉන්නේ මට’යි කියලා කියන්න මට අයිතියක් තියනවා වගේම, තව එකෙක්ටත් ඒ කතාවම කියන්න ගෝලීය අයිතිවාසිකමක් තියනවා. ඒත්, තවත් කෙනෙක් තමන්ගේ අම්මා සම්බන්ධයෙන් ඒ කතාව කියනකොට, ‘නෑනෑනෑ එහෙම නෙවෙයි’ කියලා පොල්ලක් අරගන අර මනුස්සයාගේ ඔළුවට පාරක් ගහන්න, බෝතලයක් කඩලා බඩ පසාරු කරන්න, ප්‍රෙට‍්‍රලූයි වැලියි කවලම් කරලා වහළෙට විසි කරලා ගිණිතියන්න අපිට අයිතියක් තියනවාද. එහෙම නැත්නම් ඒ මනුස්සයාගේ කඬේට පැණලා අගුළු කඩලා සීනි තුනපහ ටිකේ ඉඳලා ඔක්කෝම දේවල් ඇදගෙන අපේ ගෙදර ගේන්න අපිට අයිතියක් තියනවාද. නෑ. කිසිසේත්ම නෑ. එහෙම දෙයක් කරනවානම්, ඒ සිතිවිල්ලම ගෝත‍්‍රිකයි. ඒ සිතිවිල්ලම මූසලයි. ඒ සිතිවිල්ලම පසුගාමීයි. ජාතියක් ආගමක් කුලයක් දීපයක් දේශයක් සම්බන්ධයෙන් පවා මේ කාරණාව විශ්වව්‍යාප්තව වලංගුයි.
අද වෙනකොට ලෝකේ පුරාම තැනතැන යුද්ධ. මේවාගෙන් ගොඩක් ඒවා දේශය දීපය පිළිබඳ ප‍්‍රශ්න. තව ඒවා ජාතිය පිළිබඳ ප‍්‍රශ්න. තවත් ඒවා කුලය වර්ගය පිළිබඳ ප‍්‍රශ්න. ඒ කියන්නේම, අනන්‍යතා පමණ ඉක්මවා විෂයයන් පවට පත් කර ගැනීමේ අවසන් ප‍්‍රතිඵලය වන්නේ මම සහ අනෙකා ස්වකීය අනන්‍යතා උත්තරිතර කරගැනීමේ අරමුණින් ගැටෙනවා කියන එක. මේ ගැටුම් ලෝකයට අලූත් දෙයක් නෙවෙයි. විශ්වය පහල වුණු දවසේ ඉඳලා ඒ ඒ යුගවල හිටපු හැම ජාතියක්ම වගේ ‘මගේ එක තමයි හොඳම එක’ කියලා ඔප්පු කරන්න තරඟ කළා. සටන් කළා. නමුත්, කතාව අවසන් වුණේ සිය දහස් ලක්ෂ මිලියන් ගාණක් නෙවෙයි බිලියන් ගාණක් ජීවිත ඩැහැගෙන. ටි‍්‍රලියන් ගාණක් වටිනා දේපළ ගිණිබත් වෙලා. හරි. කමක් නෑ කියමුකෝ. හැබැයි මෙච්චර දේවල් වෙලාත් කවුරු හරි කෙනෙක් දිනුවාද. නෑ. අවසානයේ දී හැමෝම පරාජය වෙලා, මේ ගෝත‍්‍රිකවාදී විනාශකාරි අරමුණු තවත් පරම්පරවාවකට සේන්දු වුණා. අදත් තැන්තැන්වල අපි මරාගන්නේ ගහගන්නේ ගිණිතියාගන්නේ දිනන්න හිතාගෙන. හැබැයි, මේ වෑයමත් අවසන් වෙන්නේ ජයග‍්‍රහණයක් අත්කර දීමෙන් තොරව. ඒක අපි පිළිගත යුතුයි. ඒ විතරක් නෙවෙයි, මේ වැඩ හරහා අපිත් මේ විනාශකාරි අදහස් තවත් පරම්පරාවකට දායාද කරනවා.
අපි සාන්සාරිකවම කළේ, අමන මෝඩ තකතීරුකම් කරලා ගෙවල් ගිණිතියලා ගේ ගිණිගන්නකොට බරපතලකම තේරුම් ගැනීම. ඇත්තටම කීවොත් අපි මේ ගෙවල් ගිණිතියලා තියෙන්නේ අපේ උවමනාවට හෝ හැඟීමකටම නෙවෙයි. ඒ ඓතිහාසික සත්‍යයක්. ඒ හැමදාම හැමෝම මේ දේවල් කළේ කවුරුහරි අවස්ථාවාදීයකුගේ ගිනිගෙඩියක් ගිලලා. ඊට පස්සේ අපි මොකද්ද කරන්නේ. ඔව්, ගින්න බුරබුරා නගිනකොට ගිනි නිවන්න ළිං කපන්න යනවා. දවස් දෙක තුනක් ඇවිළිලා අර ගින්න ඉමේටම වගේ නිවිලා යනවා. නමුත්, ඒ ගිනිරස්නේ, පුළුටු ගඳ, පිච්චුුණු තැන්වල කැළලි කවදාවත් නැති වෙලා යන්නේ නෑ. ඒ විතරක් නෙවෙයි ගින්න නිවීමත් එක්කම අපි අර ළිඳ කපන එකත් නවත්තලා දානවා. ඒ කියන්නේ, ආයේ දවසක් පොඩි හරි ගින්නත් පටන්ගත්තත් නිවන්න උවමනා වතුර අපි ළග නෑ. සදාතනික උත්තරයක් අපිට නෑ. ඒ ගින්නත් ජාලාවක් වෙලා ඉවර වෙනවා මිසක් ගිනි පුපුරු දානකොටම නිවා දමන්න බෑ. ඔය එක එක වෙලාවට දාන කමිටු, කොමිෂන්, විද්වත් මණ්ඩල වගේ ඒවා හැම එකක්ම ගිනි ගත් ගෙය නිවන්න ගෙදර මිදුලේ ළිඳක් කපන්න හදනවා වගේ ගොන් පාර්ට්. ඒ කිසිම ළිඳක් කපලා ඉවර කළේ නෑ. හරියටම රිලව් ගෙවල් හදනවා වගේ.
අපිට බෙදිලා වෙන් වෙන්න ඕනේ නම් ඕන තරම් හේතු තියනවා. අපි තුන්වේල නොකා නොබී කල්පනා කරන්නෙත් ඒකම තමයි. හැබැයි, අපි කල්පනා කරන්න ඕනේ අපිට එකතු වෙන්න පුළුවන් විදිහක් ගැන. බෙදීම් එක්ක වාද එක්ක හැදුණු වැඩුණු, ඒකම සැපයි කියලා හිතාගෙන ඉන්න සමහර පත්තියන් වෙච්ච ජීවිත නිවැරදි කරන්න අපිට බැරි වෙයි. ඒත් අපිට පුළුවන් දෙයක් තියනවා. බෙදී වෙන්විමට වඩා එකතුවෙලා ශක්තිමත් වෙන එකේ වටිනාකම අපේ දරුවන්ට කියා දෙන එක. ළපටි වැල් වුණත්, එකතු වුණොත් සවිමත් වෙනවා. ඔවුන් ලොකු මහත් වෙන්නේ ඒ එකට බැඳුණු සවිමත්කමත් එක්ක.
මතක තියාගන්න. ලූණුදෙහි හැදෙන්නේ, මුහුදේ හැදෙන ලූණුත් කන්දේ වැවෙන දෙහිත් එකතු වෙලා. ඒවා බත් එක්ක විතරක් නෙවෙයි, තනියම කන්නත් පට්ට රසයි. ඒත් ඒ රස, ලූණු වෙනමත් සහ දෙහි වෙනමත් කාලා කවදාවත් ගන්න බෑ.
 භාරත ප‍්‍රභාෂණ තෙන්නකෝන්

Thursday, November 16, 2017

කරෝල පරිප්පු අයවැය


අයවැය කියෙව්වා. හැට නව අවුරුද්දම වගේ අපි මේ සැරෙත් බලාගෙන හිටියේ මොනවද අඩුවෙන්නේ මොනවද වැඩිවෙන්නේ කියලා. ඒ කියන්නේ, අපිට වැඩක් නෑ අනිත් ඒවා මොනවා කොහොම වුණත්. අඩුවෙන්නේ මොනවද වැඩිවෙන්නේ මොනවද කියලා ලිස්ට් එක කියවලා, ‘මරු අයවැයක්’ ද ‘චාටර් අයවැයක්’ ද කියලා පොදු හෙඩිමක් දෙනවා.ඓතිහාසිකවම අපේ රටේ අයවැය කියන ලියවිල්ල සීනිබෝලයක් රුපියලකින් අඩු කරනවා, හාල්මැස්සෙක් සත පහකින් අඩු කරනවා, පරිප්පු සේරුවක් නිකං දෙනවා වගේ කෑලි වලින් පිරුණු එකක් වෙන්නේ ඒ නිසා. ඊට පස්සේ මාසයක් හමාරක් ගිහාම ආයෙත් ‘අත්‍යාවශ්‍ය භාණ්ඩවල මිල සංශෝධනය කරනවා’ වගේ ටෙක්නිකල් වචනයක් දාලා අඩු කරපු එක අලාභ හිලව්වටත් එක්ක වැඩි කරලා දානවා. මේ ජනතා අභිලාෂය සහ ජනතා මංමුලාව ලංකාවේ දේශපාලනඥයෝ තක්කෙටම කියවලා තේරුම් අරගන ඉන්නේ. ඒ නිසාමයි, රට රටක් හැටියට ඉස්සරහට යන ‘ඩූ ඕ ඩයි’ දාර්ශනික, විප්ලවීය, රුඩිකල් තීන්දු ගන්න බය. එහෙම කරන්න පට්ට උවමනාවක් තිබුණත්, මේ වගේ ජනතාවක් ඉස්සරහා ඒ වගේ සෙල්ලම් දාලා ඊළඟ ඡුන්දේ පරදිනවා වගේ රිස්ක් එකක් ඔවුන් ගන්නේ නෑ. ඉතිං, අයවැයක් කරෝල පරිප්පු වෙනවද දූරදර්ශී වෙනවද කියන එක තීරණය වෙන්නේ ඒ මොහොතේ ඒ රටේ ජනතාවගේ හැසිරීමේ සහ අභිලාෂයන්ගේ හැටියට. ඉල්ලන්නේ බිලීපිත්තක්නම් ඒක දෙන්න පුළුවන්. හැබැයි, ඉල්ලන්නේ සූඩ මාළුවෙක් නම් ඒක දෙනවා. ඒ එහෙම නොවුණොත් ආණ්ඩු වලට සිද්ධ වෙනවා ලොකු අවුලකට මුහුණ දෙන්න.
යම් විදිහකට කරෝල පරිප්පු අයවැය සංස්කෘතිය ජනතාවක් හැටියට අපි ප‍‍්‍රතික්ෂේප කරනවානම් පාලකයින්ට හෝ නායකයින්ට බෑ අපිට කරෝල පරිප්පු දීලා රවට්ටන්න. අර ඉතාම ජනප‍‍්‍රිය කතාවක් තියනවානේ ‘දේශපාලනඥයෝ හිතන්නේ ඊළඟ ඡුන්දේ ගැන, රාජතාන්ත‍‍්‍රිකයෝ හිතන්නේ ඊළඟ පරම්පරාව ගැන’ කියලා. ඔය රාජතාන්ත‍‍්‍රික ගේම් දෙන්න ගිය බොහෝ දෙනෙක් ඊළඟ ඡුන්දෙ පැරදුණා. (වැරදියට ගන්න එපා. ඒකෙන් කියන්නෑ පැරදුණු හැමෝම පට්ට රාජතාන්ත‍‍්‍රිකයි කියලා. සමහරු පැරදුණේ සීමාව ඉක්මවා ගෝත‍‍්‍රික වීම නිසා.) ඊට පස්සේ පත්වෙලා ආපු අනුප‍‍්‍රාප්තිකයෝ අර රාජතාන්ත‍‍්‍රික ලොජික් සියල්ල මල්ලකට දාලා පැත්තකින් තියලා ඊළඟ ඡුන්දේ දිනන්න පුළුවන් වෙන විදිහට ටොපි චොකලට් සීනි බෝල ටිකක් දීලා ටකරන් පුටු මේස ටිකක් බෙදලා ජනතාව බැලන්ස් කරගත්තා. ඒ හින්දා රාජතාන්ත‍‍්‍රිකයෝ දැක්ක හීන මැදියම් රැුයේ දී ම කුජීත වෙලා ගියා.
ජනතාව කියන විදිහට, එයාලා- ඒ කියන්නේ අපි පට්ට බුද්ධිමත් දාර්ශනිකයි දූරදර්ශීනේ. අවුල තියෙන්නේ පාර්ලිමේන්තුවේ ඉන්න මන්ත‍‍්‍රීලාගේ ඇමතිලාගේ කියලානේ කියන්නේ. එතකොට මේ වගේ වෙලාවක ඔය කියන ජනතාවගේ හැසිරීම කොයි වගේද. කැමරාවකුයි මයික් එකකුයි අරගෙන ගිහිං නිකමට වගේ දික්කරන්නකෝ ඔය කියන මමත් ඔබත් අයිති වෙන ‘ජනතාව’ට. ජනතාව ඉල්ලන්නේ මොනවද. කට්ටියක් කියනවා කුස්සියට හරි අමාරුයි බඩු මිල අඩු කරන්න කියලා. තව කට්ටියක් කියනවා වාහන වල මිල අඩු කරන්නලූ. ඒ ඇරුණමත් ඉල්ලන්නේම මොනමොනවා හරි නිකං දීපං, සහන දීපං, අඩු කරපං වගේ ඒවා සහ පඩි වැඩි කරපං, දීමනා ඉහළ දාපං වගේ ඒවා. ඔය නිසාමයි අදටත්, ඒ කියන්නේ ඊළඟ ඡුන්දෙදිත් එක්සයිස් පොතක්, කැලැන්ඩරයක්, ලිතක්, ආහාර මල්ලක්, කැරම් බෝර්ඞ් එකක් වගේ මත ජනමතය වෙනස් වෙන්නේ. නිෂ්පාදන ආර්ථිකයක්, ස්වයං පෝෂිත අර්ථ ක‍්‍රමය, අපනයන වෙළදපොළ ජයගැනීම, දැනුම් වෙළඳපොළක් වගේ ඒවා රචනා මාතෘකාවලට පමණක් සීමා වෙලා ඒවාගේ ප‍‍්‍රායෝගික භාවිතාව අතිශයින්ම මන්ධගාමී වෙලා තියෙන්නේ මේ නිසාමයි.
මැක්ස් ඩි-ප‍‍්‍රී කියන අමරිකානු ලේඛකයා කියනවා ධුරයට පත් පාලකයකුගේ පළමු වගකීම යථාර්ථය පහදා දීම. ධුරයේ අවසන් කාරිය ස්තූති කීමයි කියලා. ඔහුට අනුව, ඒ අතර කාලයේ පාලකයා ජනතාවගේ සේවකයෙක් විය යුතුයි කියලා. මං කැමතියි මේකේ විලෝමය මෙතෙන්ට ගේන්න. ජනතාවගේ පළමු වගකීම වෙන්නේ යථාර්ථයට මුහුණ දිය හැකි පාලකයෙක් පත් කර ගැනීම. අවසනුව යථාර්ථ අභියෝග ජයගැනීම පිළිබද පාලකයාගේ සාර්ථකත්වය ජනතාව විසින් විගණනය කළ යුතුයි. ඒ අතර මැද්දේ ජනතාව විසින් තමන්ගේ සේවකයා වුණු පාලකයාගෙන් කළ යුතුව තියන ඇත්ත හා වැදගත් උවමනාවන් දිනාගත හැකි පරිදි හොඳින් හෝ නරකින් වැඩ ගත යුතුයි.
දැන් හිතන්නකෝ මීහරක් බානක් කුඹුරකට අතෑරියා කියලා හාන්න. කන්න තණකොළ දීලා වතුර දීලා පුන්නක්කු දීලා ඔක්කෝම කරලා දාන කුඹුරට. ඉතිං ඒ හරක් ස්වේච්ඡුාවෙන් හානවද. නෑනේ. කෙවිට අරගෙන දක්කන්නේ ගොඩට නම් බාන දුවන්නෙත් ගොඩට. දක්කන්නේ මඩට නම් බාන දුවන්නේ මඩට. දක්කනවද, දක්කනවා නම් ඒ දක්කන්නේ ගොඩටද මඩටද කියන එක ගොවියාගේ වැඩක්. ඒ වැඬේ හරියට කරන්නැතුව මූට කන්නත් දීලා, බොන්නත් දීලා, ඉන්නත් දීලා සලකලා වියදම් කරලා කුඹුරට දැම්මාම හාන්නේ නෑ, එහෙම නැත්තං යන්නේම නොපිටට කියලා ගොනාට බැණලා වැඩක් තියනවාද. පාලකයා කියන ගොනා හැසිරෙන්නේ ජනතාව කියන ගෙවියාගේ අණට සහ කෙවිටි පාරේ දිග පළල බර අනුව. ගොනාගේ හැසිරීමට වගකියන්න ඕනේ ගොවියා මිසක් ගොනා නෙවෙයි. අනෙක් අතට, පුදට ඔබින හරකා පුදටත් කිරට ඔබින හරකා කිරටත් හීයට ඔබින හරකා හීයටත් මසට ඔබින හරකා මසටත් පට්ටි ගොනා පට්ටියටත් ඇති කරන එකත් ගොවියාගේම වැඩක්.

Tuesday, November 7, 2017

කට්ටඩියන්ට ගිය රටක්


විශ්වාසනයන් ගැන අප‍්‍රමාණව විශ්වාස කරන සමාජයකට ඉතාම ඉක්මනින් දේවල් ඉන්දන්න ලේසියි. අපි රටක් හැටියටත් සංස්කෘතියක් හැටියටත් විශ්වාසයන් ගැන අප‍්‍රමාණව විශ්වාස කරන රටක්. ඒ නිසාම, ඕනම දේක සයන්ටිෆික් වර්ෂන් එකට කළිං අපි වැළඳ ගන්නේ අනිත් එක. මේ රටේ ඉන්න හූනියං හුලවාලි ජීවාන් මැතිරිලි කට්ටඩි හා විජ්ජාකාරයින්ගේ ප‍්‍රමාණය දැක්කහාම අපි හයියෙන් අල්ලගන්නේ මොකද්ද කියලා හොඳටම පේනවා. හැබැයි, අපේ රට විද්‍යාත්මකයි කියන බුද්ධාගමට ප‍්‍රමුඛස්ථානය දුන්නු රටක්. එහෙම රටක, බමුණන්ගේ කට්ටඩියන්ගේ ජිමික්, හරයාත්මක දහමට වඩා බැබලෙන්නේ ඇයි කියලා තේරුම්ගන්න අමාරුයි. කඩදාසියේ තියන අකුරු සහ කටපාඩම් දහම භාවිතාවත් එක්ක තරාදියක දෙපැත්තට ගත්තහම ලොකු පරතරයක්. ‘බුද්ධාගමට ප‍්‍රමුඛස්ථානයක් දුන්නැත්තං මරාගෙන මැරෙනවා’ කියන පරස්පර හැසිරීමේ ඉඳලාම, අපි ඔය කියන බුද්ධාගම පාවිච්චි කරන්නේ ආවරණයක් සහ ආභරණයක් හැටියට. නැත්නම් විලි වහගන්න.
ඕනම ලොක්කෙකුගේ අතක් දිහාට කිට්ටු කරලා බලන්න. ඒ බොහෝ දෙනෙකුගේ අතේ මගුල් මුද්දටයි ආභරණ වලටයි අමතරව නානාප‍්‍රකාර ගල්, හැඩ, රූප දාපු මුදු. එකක් හෝ ඊට වඩා. ටයි එක හරි නැෂනල් එකේ උඩ බොත්තම හරි ගලවලා බැලූවොත් බෙල්ලේ තියන සුර ටික පේනවා. එහෙම නැත්නම් ඉණේ. ඕනම ජිමික් විජ්ජාවක් සිද්ධ වෙන තැනක ඉස්සරහින්ම තියෙන්නේ දාහේ පන්දාහේ නෝට්ටු. ඒ තැන්වල තියෙන වාහන බොහෝමයක් මිලියන් වලින් ගණන් කියන ඒවා. ගේදොර ඇතුළ ගත්තත්, කාර්යාල ගත්තත්, යන එන ඉන්න හිටින හැම තැනම අඩු වැඩි වශයෙන් මේවාගේ කෑලි හොල්මන් කරනවා. ඒත්, කතාකරනකොට මාරම විද්‍යාත්මක මාරම හේතුඵලවාදී රැුඩිකල්.
මෑණිලා-සාමිලා, දිව්‍ය පැන්, තවුතිසා පිරිත් නූල්, මැජික් බෝල වගේ ජිමික් ගැන කියනකොට ලංකාවේ ප‍්‍රසිද්ධම ක්ෂේත‍්‍රය එක තමයි දේශපාලනේ. ඊට පස්සේ ව්‍යාපාර, විභාග, අධ්‍යාපන වගේ දේවල්. එතන ඉඳලා හැම තැනකටම වගේ මේක ඉම්ප්ලිමන්ට් වෙනවා. ඒත්, හිටපු රාජ්‍ය නායකයෙක්ගේ පරාජයත් එක්ක මේ කට්ටඩි පොලිටික්ස් තරමක් දුරට කොලොප්පමක් වුණා. ප‍්‍රතික්ෂේප වුණා. ඒ විතරක් නෙවෙයි, වේදිකාවල, මාධ්‍යවල සැරට පට්ට ගැහුවා. කුඩු වෙන්න ගැහුවා. සුන්නද්ධූලි කරලා දැම්මා. ඉතිං ඊට පස්සේ. ඔව්.. ඒක ජෝර්ක් කරලා බලයට ආපු සමහර ඇමතිවරු සති ගණන් අමාත්‍යාංශේ වැඩ භාරගත්තේ නෑ. ඇයි ඒ කියලා හොයනකොට නැකැත් නෑතිලූ. ඒ ඒ දවස්වල. දැන් වෙනකොට තත්ත්වේ ඊටත් වෙනස්. දැන් ඒ සමහරු පාර්ලිමේන්තු රැුස්වීමට දෙපාරක් එනකොට, තුන්පාරක් තිරුපති යනවා. නැත්නම් සාමිලාගේ මැණීලාගේ ආශ‍්‍රමවල. බෝලේ බලල ගහන එක පැත්තක තියලා බෙල්ලේ ගෙජ්ජියක් එල්ලාගෙන සෙන්චරියක් දාන්න පුළුවන් කියලා විශ්වාස කරනවා. සෙන්චරි-හැටි‍්‍රක් දානකොට මෑණිගේ බැට් එක සාමිගේ බෝලේ ගැන ඇඞ් දාන කවුරුත් දිගට හරහට ලැජ්ජා නහර පුපුරන්න පරදිනකොට නෑ. ටෙස්ට් රන් දාහක් විතර දුවලා එවන වාහනේ ආරක්ෂාවට දෙහි මිරිස් එල්ලනවා. එහෙම නොකළොත් කොයි වෙලාවේ කන්ඩෙම් වෙයිද දන්නෑ කියලා හිතේ බයක් හදනවා. ඒ අවිශ්වාසය හදනවා. ඒක තමයි මේ කර්මාන්තයේ හැටි.
ඔය කට්ටඩි ජිමික් වැඩියෙන්ම පැළවෙලා තියෙන්නේ ග‍්‍රාමීයව. ඇසතුගස් අඹගස් දෙල්ගස් නාගස් නුගගස් සෙවණවල් වල. ඒවගේ තැන් ඔය වැඩ වලට කියාපු නිජබිම්. සරුවටම දුවන පොඩි පොඩි තැන් වලට අමතරව, මාස් ලෙවල් එකෙන් ගිය මීවැල්ලෑව, දොළුකන්ද වගේ ප්‍රොජෙක්ට් අපිට මුණ ගැහුණේ ගමෙන්. අපි කොහොමත් ආසයි ටිකක් දුර ගිහිං, අලි ගහන කැලෑ මැද්දෙන් ?ක පාන්දරක ගිහිං එන්න. කොහොම වුණත්, ඒවාගෙන් වැඩිම ප‍්‍රතිලාභ භුක්ති විඳින්නේ ගම්වල ඉඳලා පසුකාලීනව නගර වලට ආපු කුලකයට අයත් සංක්‍‍්‍රමණිකයෝ. (ගම ඇතුළේ ඉතුරු වෙච්ච මිනිස්සු ටික, මේ ජිමික් වලට අහුවෙනවා අඩුයි. අගහරුවාදටයි සෙනසුරාදටයි මායං වෙන සාමිලා-මෑණිලා ඉතිරි පස් දවසේ ගහන ගේම් ගැන ඔවුන් දන්නවා ඇති. ඒකේ තියන ඉන්ටර්නල් පොලිටික්ස් ගැන ඔවුන් දන්නවා ඇති. ඒ නිසා වෙන්නැති.)
ස්වාමි විවේකානන්ද කියනවා වගේ, දෙවියන් බඹුන් මෑණියන් සාමියන් දැඩිව විශ්වාස කරනවා වගේ පේන්න තියන ගොඩක් අයගේ යටින් තියන හොඳම ගතිය තමයි, ඔය කාටත් වඩා තමන් ගැන ආත්මවිශ්වාසයක් තියනවා. ආත්මශක්තියක් තියනවා. තමන්ගේ කැපෑසිටි එක ගැන තක්සේරුවක් තියනවා. සුරයක් මුද්දක් ගෙඡ්ජියක් එල්ලාගන්නේ වැඩි හොඳට. ඊටත් වඩා රැුල්ලට. ක්ලාස් එකට. අරහේ ගිහිං නැත්තං, මේක කරලා නැත්තං, එයා හම්බෙලා නැත්තං තමන්ගේ තත්ත්වෙට මදි පුංචිකමක් වගේ මතයක් තියන තමන් ජීවත්වෙන සමාජයේ තියන නිසා ම ඒවා කරනවා. ඉතිං, අපි මොකද කරන්නේ. හැමදාම හැමතැනම වගේ කරන්නේ ඇතුළේ තියන ගැම්ම වෙනුවට එළියේ තියන කෑල්ල ගන්න එක. මදේ වීසි කරලා ලෙල්ල ගිලින එක කොහොමත් අපේ අනන්‍යතාවක්නේ.
දැන් ඕකේ අනික් පැත්ත ගන්නකෝ. ඔය මෑණිලා-සාමිලා ලියලා දුන්නු වෙලාවල් වලට උප්පරවැට්ටි වලට දේවල් පටන් අරගෙන නන්නත්තාර වෙලා හැඳිගෑවිලාම ගිය උදවිය කොහෙද. ඔව්. ඒවා ගැන කාගේවත් සද්ද නෑ. ඒවා ගැන විගනණයක් නෑ. ලෝකේ රවුම් කියන විද්‍යාවට වඩා තැටියක් කියන මිත්‍යාවට තිබුණේ ඉහළ පිළිගැනීමක්. සියවස් ගණනාවක් තිස්සේ ඒක රජකළා. ඒ නිසාම අභියෝග කරන්න ගිය දහස් ගණනක් මැරුම් කෑවා. සමහරු විද්‍යාව ගැන දැක්කාත් ඒ ගැන සද්ද නැතුව හිටියා. ඇති හැකි බල පුළුවන්කාර උදවිය ඒ පැත්තට හුරේ දාන නිසාම අහිංසක අසරණ මිනිස්සුත් ඒකටම සෙට් වුණා. වැඬේ කරට ගත්තා. ජීවත් වෙන දශක හත අටේ දී, වැල යන අතට මැස්ස ගහගෙන ජීවත් වෙමුයි කියලා කල්පනා කළා. එක පැත්තකින් ඒකේ වරදක් කියන්නත් බෑ. අදත් සිද්ධ වෙලා තියෙන්නේ ඒකම තමයි.
නැකත් තියා, ගේ හරියේ ඔරලෝසුවක්වත් නැතුව නිරුවත් දෙපයින් අණ්ඩ දාපු ඇඳුම් ඇඳලා ඉපණැලි කඳුරු මැද්දෙන් පැණලා ගිහිං ශිෂ්‍යත්වේ ලියලා, අයියා අක්කා ලියපු පොතේ ඉතුරු කොළ ටිකේ නෝට් ලියලා සාමාන්‍යපෙළ ගොඩ දාලා, පන්සලේ පොත්ගුලේ පුස්තකාලේ පොත් පෙරළලා ඒලේවල් ගොඩදාලා ඒ විදිහටම මහපොළෙන් කාලා ඩිග‍්‍රිය ගොඩදාලා ටික ටික චරිත වුණා. එහෙම නැත්නම්, සත පණහක් රුපියලක් මිටමොලවාගෙන ඇවිත් නාටාමි ජොබ් එකේ ඉඳං හැම චාටර් එකක්ම කාලා ටිකටික දියුණු වෙලා චරිතයක් වෙනවා. ඊට පස්සේ දැන්. ඔව්. ගෙදරින් එළියට බහින්නෙත් මෑණිගේ-සාමිගේ කඩදාසියට ඔරලෝසුව මැච් කරලා. මිනිස්සු දේවල් එකතු කරගන්නකොට, ධනය රැුස් කරගන්නකොට, ඉගෙනගන ටිකටික උඩට යනකොට මේ වගේ දේවල් ගැන තියන උනන්දුව ඊට අනුලෝම සමානුපාතිකව වැඩි වෙන බව පේන්න තියනවා. ඇත්තම කතාව නම්, පියවරෙන් පියවර උඩට යනකොට ඒ ඒ පියවරට සමපාත මෑණිලා සාමිලා අපිව හොයාගන එනවා. ඒක හරියට, ද`ඩිප`ඩි ගහලා නැගිටින කාලේ නොමැරී කාලා ඉන්න බත් එකක් ගන්න රුපියල් සීයක් ඉල්ලාගන්න මිනිහෙක් නැති වුණාට, ටිකක් ලොකු වුණාම ලයිෆ් ඉන්ෂූරන්ස් කාරයෝ කේක් බිස්කට් අරගෙන පස්සෙන් එනවා වගේමයි. ඊට පස්සේ එයාලා අපි ඒවාට ඇබ්බැහි කරවනවා.
~ භාරත ප‍්‍රභාෂණ තෙන්නකෝන්